ข้อความต้นฉบับในหน้า
ทุกอย่างทั้งหมดนั้น ได้ถูกเรียงรายร้อยกรอง
ผสมผสานแล้วเป็นอย่างดี บรรจุอยู่ในสัญลักษณ์เพียง
ชิ้นเดียว อย่างเดียว นั่นคือ เจดีย์ ที่ผู้เขียนพยายาม
อย่างยิ่งในการที่จะถ่ายทอดทั้งหมดที่สำคัญใส่ลงในที่ว่าง
ที่กำหนดให้โดยใช้ความสามารถของตัวเองอย่างเต็มที่
ในการที่จะให้ผู้อ่านทุกท่านได้อรรถรสอย่างสอดคล้อง
กันไป ทั้งสาระและจินตนาการ
พูดถึงเจดีย์ในพม่า เกือบทุกคนในโลกโดย
เฉพาะนักท่องเที่ยว นักศึกษา จะต้องนึกถึงพระมหา
พุทธเจดีย์ชเวดากอง เพราะชื่อเสียงที่ลือเลื่องใน
เรื่องของความงามอย่างอัศจรรย์ขององค์เจดีย์ที่หุ้มทาบ
ด้วยทองค่า ความสูงเสียดฟ้า และตำนานที่ดูเหมือน
จะยิ่งทวีความสำคัญให้แก่พระมหาพุทธเจดีย์องค์นี้...
(ที่จริงเคยเขียนแล้วครั้งหนึ่ง)
ว่ามีความเก่าแก่เป็นที่สุดแล้วเท่าที่มือของ
ประวัติศาสตร์จะเอื้อมถึง
เป็นเจดีย์ที่สร้างขึ้นก่อน
ทุก ๆ ที่ แม้กระทั่งในประเทศอินเดีย เพื่อนำเอาเส้น
พระเกศา
เส้นที่พระพุทธองค์ให้แก่พี่น้องพ่อค้า
ชาวพุกาม เมื่อครั้งที่พระองค์ยังทรงพระชนม์ชีพอยู่
ขึ้นไปบรรจุไว้ โดยพระมหากษัตริย์ทรงพระนามว่า
โอคคะลาภ พี่น้องสองพ่อค้า และพระอินทร์
จึงถือเป็นเจดีย์ที่เก่าแก่ที่สุด สร้างตั้งแต่
สมัยพุทธกาล ได้รับความดูแลบูรณะปฏิสังขรณ์เรื่อย
มาโดยกษัตริย์แทบทุกพระองค์
มหาราชแห่งอินเดีย
และพระเจ้าอโศก
พระราชินีชินสอบู ราชินีผู้เป็นพุทธศาสนูป
ถัมภกที่ยิ่งใหญ่ของพม่า เป็นอีกพระองค์หนึ่งที่ทุ่มเท
ทั้งหมดของชีวิตเพื่อการศึกษาพระพุทธศาสนา และ
บูรณะพระมหาพุทธเจดีย์องค์นี้
จนถึงกับสร้างที่ประทับขึ้นใกล้ ๆ พระเจดีย์
เพื่อจะได้ทอดพระเนตรพระเจดีย์ได้ทุกเวลา
เล่ากันว่าเมื่อพระองค์จะสิ้นพระชนม์ ได้ทรง
ให้คนพามาประทับนอนตรงที่ ๆ สามารถมองเห็น
มหาเจดีย์ที่งามสง่า....ที่เชื่อกันว่าเกิดขึ้นสร้างขึ้นตั้งแต่สมัยพุทธกาล
พระเจดีย์ได้เต็มที่ และขณะที่ใกล้จะสิ้นพระชนม์เต็ม
ที่นั้น ทั้งพระองค์เองและข้าราชบริพารได้เห็นแสงพวย
พุ่งออกจากที่บรรจุพระบรมเกศาธาตุ ทำให้สมเด็จ
พระราชินีเป็นสุขและเสด็จสวรรคตอย่างสงบ
พม่า..เป็นประเทศเก่าแก่ดั้งเดิม มีเรื่องราว
และตำนานของพระพุทธศาสนามากมาย ได้ชื่อว่า
เป็นดินแดนแห่งพุทธเจดีย์ THE LAND OF PAGODA
สุดปัญญาที่จะนำมาเล่าได้ในเนื้อที่อันจำกัดเช่นนี้จึงจะ
กล่าวถึงแต่เฉพาะที่สำคัญ ๆ เท่านั้น เช่นพระเจดีย์
ในบริเวณเมืองพุกาม ที่ฝรั่งเรียกว่า PAGAN อันเป็น
อาณาจักรที่ถือว่ารุ่งเรืองเต็มที่เท่าที่ประวัติศาสตร์ยอมรับ
ในความเป็นประเทศพม่า แม้ว่าจะมีอาณาจักรอื่นที่
เก่ากว่า เช่นยะไข่หรือ Arakan กับมอญ ที่มะละแหม่ง
และท่าตอนก็ตาม
(อ่านต่อหน้า ๔๓)
๔๔ ก ล ย า ณ ม ต ร