ลักษณะของพระเถระ : หน้า 105/202

นอกจากนี้ในเถรสูตร พระบรมศาสดาทวงกำหนดลักษณะของพระ เถระเอาไว้น่าศึกษาที่เดียว ว่าผู้ที่สมควรได้ชื่อว่าเป็นเถระนั้น ควรมีลักษณะ อย่างไรบ้าง พระองค์ตรัสไว้ว่า "ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เถระประกอบด้วย ธรรม ๕ ประการ ย่อมเป็นผู้ปฏิบัติเพื่อประโยชน์ เพื่อความสุข เพื่อความ เจริญแก่ชนหมู่มาก เพื่อเกื้อกูล เพื่อสุข แก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ธรรม ๕ ประการเป็นไฉนคือ ภิกษุผู้เถระย่อมเป็นพระเถระรัตตัญญู บวชมานาน ซ เป็นผู้มีชื่อเสียง มียศมีชนหมู่มากเป็นบริวาร ปรากฏแก่พวกคฤหัสถ์ และบรรพชิต 2 เป็นผู้ได้จีวรบิณฑบาต เสนาสนะ และคิลานปัจจัยเภสัชบริขาร ซึ่ เป็นพหูสูต ทรงไว้ซึ่งสุตะ สะสมสุตะ เป็นผู้ได้สดับมาก ทรงจำไว้ คล่องปากขึ้นใจแทงตลอดด้วยดีด้วยทิฏฐิ ซึ่งธรรมทั้งหลายอันงามในเบื้องต้น งามในท่ามกลาง งามในที่สุด ประกาศพรหมจรรย์ พร้อมทั้งอรรถ พร้อมทั้ง พยัญชนะ บริสุทธิ์บริบูรณ์สิ้นเชิง เป็นสัมมาทิฎเ มีความ ชิ เห็นไม่วิปริต เธอย่อมยังชนหมู่มาก ให้ห่างเหินจาก อสัทธรรมให้ตั้งอยู่ ในสัทธรรม ชนหมู่มากย่อมยึดถือ ทิฏฐานุคติของเธอว่า เธอเป็นภิกษุผู้ เถระ รัตตัญญู บวชนานดังนี้บ้าง เธอเป็นภิกษุผู้เถระ มีชื่อเสียง มียศ มีชนหมู่มากเป็นบริวาร ปรากฏแก่ พวกคฤหัสถ์และบรรพชิต ดังนี้บ้าง เธอเป็นภิกษุผู้เถระ ได้จีวร บิณฑบาต เสนาสนะและดีลานบัจจัยเภสัชบริขาร ดังนี้บ้าง เธอเป็นภิกษุผู้เถระ ผู้เป็น พหูสูต ทรงไว้ซึ่งสุตะสะสมสุตะ ดังนี้บ้าง ซิ “บุคคลได้ชื่อว่าเป็นเถระ เพราะเหตุที่มีผม หงอกบนศีรษะ วัยของบุคคลนั้นผู้แก่หง่อม แล้ว เรากล่าวว่า เป็นผู้แก่เปล่า ส่วนสัจจะ อรรมะ อหิงสา สัญญมะและมะ มีอยู่ในผู้ โด ผู้นั้นแล มีมูลหินอันคายแล้ว เป็น นักปราชญ์ เราเรียกว่าเป็นเถระ” ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เถระประกอบด้วยธรรม ๕ ประการนี้แล ย่อมเป็นผู้ปฏิบิตเพื่อประโยชน์ เพื่อความสุข เพื่อความเจริญ แก่ชนหมู่มาก เพื่อเกื้อกูล เพื่อสุข แก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย....." กั&กาณนิศร ปีมาคม พ.ศ. ๒๕๕ ๑๐๕