ข้อความต้นฉบับในหน้า
๒๒
นี้ทางปฏิบัติ เทศนาดังนี้เป็นทางปฏิบัติ ไม่ใช่ทาง
ปริยัติ นี่ทางปฏิบัติอันนี้แหละ พระพุทธศาสนาในทาง
ปริยัติดังแสดงแล้วในตอนต้น พุทธศาสนาในทางปฏิบัติ
ดังแสดงแล้วในบัดนี้ แต่ปริยัติปฏิบัติ ที่เรียกว่าเข้าถึง
ปฏิบัติ เป็นสมาบัติทั้ง ๒ นั้นเป็นทุกขสัจ สมุทัยสัจ
นิโรธสัจ มรรคสัจ ดังนี้ นี่เป็นทางปฏิบัติแท้ ๆ
เมื่อกายธรรมเห็น ทุกขสัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัจ
มรรคสัจ ได้เข้าเห็นพระโสดา บรรลุถึงพระโสดา นั่น
ปฏิเวธแท้ ๆ ทีเดียว ได้เข้าถึงพระโสดาแล้ว ทั้งหยาบ
ทั้งละเอียด เมื่อพระโสดาเป็นสมาบัติทั้ง ๘ ดูทุกขสัจ
สมุทัยสัจ นิโรธสัจ มรรคสัจ ในกายทิพย์เข้าทั้งหยาบ
ทั้งละเอียด ได้บรรลุพระสกทาคา เมื่อถึงพระสกทาคา
ทั้งหยาบทั้งละเอียด เห็นเข้านั่นเป็นตัวปฏิเวณแท้ ๆ
ทีเดียวรู้แจ้งแทงตลอดในพระสกทาคาเข้าแล้วเมื่อพระ
สกทาคาเข้าสมาบัติทั้ง ๘ ดู ทุกขสัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัง
มรรคสัจ ในกายรูปพรหมเข้า เห็นในสัจธรรมทั้ง ๔ ชัด
อีก ได้บรรลุพระอนาคา นี้ที่ได้เห็นตัวพระอนาคาทั้ง
หยาบทั้งละเอียด และทั้งธรรมที่ทำให้เป็นพระอนาคา
นั่นเป็นตัวปฏิเวธแท้ๆ ทีเดียว รู้แจ้งแทงตลอดเห็นจริง
ทีเดียว เห็นปรากฏทีเดียว เมื่อพระอนาคาเข้าสมาบัติ
ดูทุกขสัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัจ มรรคสัจ ทั้งหยาบทั้ง
ละเอียด เห็นชัดในทุกขสัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัจ มรรคสัจ
ได้บรรลุพระอรหัต เมื่อเห็นกายพระอรหัต ทั้งธรรมที่ทำ
ให้เป็นพระอรหัตทั้งหยาบทั้งละเอียด เห็นชัดทีเดียว
นั่นเห็นชัดอันนั้นแหละได้ชื่อว่าเป็น ปฏิเวธ แท้ๆ เชียว
รู้แจ้งแทงตลอด
น์ ปริยัติ ปฏิบัติ ปฏิเวธ ดังนี้ ศาสนามีทั้งปริยัติ
ปฏิบัติ ปฏิเวธ ดังนี้ ถ้าว่านับถือศาสนา ปฏิบัติศาสนา
เข้าปริยัติก็ไม่ถูก ปฏิบัติก็ไม่ถูก ปฏิเวธก็ไม่ถูก มัน
ก็ไปต่องแต่งอยู่นั่น เอาอะไรไม่ได้ สัก ๑๐ ปี ๑๐๐ ปี
ก็เอาอะไรไม่ได้ ถึงอายุจะแก่ปานใด จะโง่เขลาเบา
ปัญญาปานใด ถ้าเข้าถึง ทุกขสัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัจ
มรรคสัจ ไม่ได้ ไม่เห็นทุกขสัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัจ
มรรคสัจ ดังแสดงมาแล้วนี้ จะปฏิบัติศาสนาเอาเรื่อง
ราวไม่ได้ ถ้าว่าคนล่ะ โมฆชิณโณ แก่เปล่า เอาอะไร
ไม่ได้ เอาเรื่องไม่ได้ เหตุนี้แหละทางพุทธศาสนาจึง
นิยมนับถือนักในเรื่องสัจธรรมทั้ง ๔ นี้
ญ
ที่แสดงมานี้ก็เพื่อจะให้รู้สัจธรรมทั้ง ๔ เมื่อรู้จัก
สัจธรรมทั้ง๔ แล้ว สัจธรรมทั้ง ๔ นี้ใครเป็นคนรู้คนเห็น
ธรรมกาย ธรรมกายโคตรภูทั้งหยาบทั้งละเอียด
ธรรมกายพระโสดาทั้งหยาบทั้งละเอียด ธรรมกาย
พระสกทาคาทั้งหยาบทั้งละเอียด ธรรมกายพระ
อนาคาทั้งหยาบทั้งละเอียด ธรรมกายพระอรหัตทั้ง
หยาบทั้งละเอียด เป็นผู้เห็นเป็นผู้รู้ เป็นผู้เห็น
ทุกขสัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัจ มรรคสัจ เหล่านี้ นี้
แหละเป็นธรรมสำคัญในพุทธศาสนา เมื่อได้สดับตรับ
ฟังแล้ว ฟังมนสิการกำหนดไว้ในใจของตนทุกถ้วนหน้า
เมื่อรู้จักธรรมที่พระองค์ทรงรับสั่งว่า เอต โช สรณ์ เขม
นี้ที่พึ่งอันเกษมผ่องใส เอต สรณมุตฺตม์ นี้ที่พึ่งอัน
อุดมสูงสุด เอต สรณมาคมม มาอาศัยอันนี้เป็นที่พึ่ง
แล้ว สพฺพทุกชา ปมจุจติ ย่อมหลุดพ้นจากทุกข์ทั้ง
ปวงได้ด้วยประการดังนี้
ที่ได้ชี้แจงแสดงมานี้ ตามวาระพระบาลีคลี่ความ
เป็นสยามภาษา ตามมตยาธิบายเป็นไปในทาง ปริยัติ
ปฏิบัติ ปฏิเวธ พอสมควรแก่เวลา เอเตน สจวฮุเซน
ด้วยอำนาจความสัจที่ได้อ้างธรรมปฏิบัติ ใน เขมาเขม
สรณทีปิคาถา ตามวาระพระบาลีคลี่ความเป็นสยาม
ภาษาตามมตยาธิบาย พอสมควรแก่เวลา ด้วยอำนาจ
สัจวาจาที่ได้อ้างธรรมเทศนาตั้งแต่ต้นจนอวสานนี้ ขอ
ความสุขสวัสดีจงบังเกิดแก่ท่านทั้งหลาย ทั้งคฤหัสถ์
บรรพชิต บรรดามาสโมสรในสถานที่นี้ทุกถ้วนหน้า
อาตมภาพชี้แจงแสดงมาพอสมควรแก่เวลา สมมติว่า
ยุติธรรมิกถาโดยอรรถนิยมความเพียงแค่นี้ เอว ก็มี
ด้วยประการฉะนี้
Kalyanamitra.org
กัลยาณมิตร/ตุลาคม ๒๕๓๐