ข้อความต้นฉบับในหน้า
ด้วยอวิชชาและโมหะ และต้องการแสงสว่างคือ
เมื่อขึ้นนั่งบนบ้านเรียบร้อยแล้ว โยมคำแสนก็
พระธรรมของพระบรมศาสดา แม้ตาใจของอาตมา เรียกภรรยาและบุตรอีกสามคนมากราบอาตมา สังเกตดู
เองก็ยังมืดมัวด้วยเมฆหมอกแห่งกิเลสาสวะและ ทุกคนมีหน้าตาหม่นหมองทั้งนั้น ทำให้อาตมามั่นใจว่า
ต้องการแสงสว่างเช่นเดียวกัน การท่องเที่ยวไปอย่าง ครอบครัวโยมคำแสนคงกำลังตกอยู่ในห้วงมหันตทุกข์
ปราศจากอาลัย ใช้ชีวิตอยู่ตามป่าเขาลำเนาไพรอัน
สงบเงียบ ช่วยในการบรรเทาเมฆหมอกคือกิเลสได้มาก
แน่นอน
ทีเดียว อาตมาตั้งใจว่าจะพักผ่อนอยู่ที่อารามตีนดอย บอกภรรยา
ประมาณ ๒-๓ วันแล้วก็จะจากไป
“รีบไปพาดวงตามากราบท่าน ไป” โยมคำแสน
“ภรรยาของเขาหายเข้าไปในห้องนอนสักครู่หนึ่ง
แล้วก็พยุง “ดวงตา” ลูกสาวคนโตเดินออกมา อาตมา
เช้าวันรุ่งขึ้น ทำกิจวัตรเสร็จแล้ว อาตมาครอง
จีวรสะพายบาตรเข้าไปบิณฑบาตในละแวกบ้านใกล้ จำเธอได้ดี เพราะก่อนจะขึ้นไปพักผ่อนบนภูเขา ดวงตา
อาราม ญาติโยมที่เคยใส่บาตรเป็นประจำต่างดีอกดีใจ
ที่เห็นอาตมามาโปรดอีก ทุกคนถามข่าวคราวสุขทุกข์
ตามธรรมเนียม และขอนิมนต์ให้อยู่นาน ๆ โยมคำแสน
ซึ่งรู้จักคุ้นเคยกันดี รีบกุลีกุจอลงจากบ้านมานั่งลงยกมือ
ไหว้ แล้วพูดขึ้นว่า
“แหมมาพอดีทีเดียว ผมกำลังอยากจะพบท่าน”
“มีธุระอะไรหรือโยม?” อาตมาถาม
“มีครับ ประเดี๋ยวท่านจะทราบเอง ขอนิมนต์
ท่านขึ้นไปบนบ้านก่อน”
อาตมารู้สึกไม่สบายใจที่มีคนนิมนต์ขณะกำลัง
บิณฑบาต เพราะยังเดินโปรดสัตว์ไม่ตลอดสาย บ้าน
อื่น ๆ ซึ่งเคยใส่บาตรมาก่อน เมื่อเห็นอาตมาแต่ไกล
อาจจะกำลังเตรียมอาหารไว้ใส่บาตรแล้วก็ได้ แต่เมื่อ
สังเกตเห็นใบหน้าอันหม่นหมองเต็มไปด้วยแววแห่ง
ความทุกข์ของโยมคำแสนแล้วก็รู้สึกสงสาร เข้าใจว่า
แกคงมีเรื่องสำคัญทีเดียว จึงตกลงรับนิมนต์
เป็นคนใส่บาตรให้อาตมาเป็นประจำ สำหรับดวงตา
คนนี้ ในขณะที่อาตมาขาดสติสัมปชัญญะ อาตมาเคย
เผลอชมเธออยู่ในใจว่า เธอเป็นหญิงสาวที่จัดว่าสวย
คนหนึ่ง ใบหน้ารูปไข่ ร่างสูงโปร่ง ผิวขาว นัยน์ตาหวาน
มีเสน่ห์ แต่เมื่อได้สติสัมปชัญญะกลับมาก็พยายาม
มองเธอในแง่อสุภะ ในแง่เป็นธาตุ ๔ ขันธ์ ๕ คุมกันเข้า
เป็นก้อนทุกข์ มีทวารทั้ง ๙ - เป็นที่ไหลออกแห่งสิ่งปฏิกูล
ยิ่งกว่านั้นบิดามารดาของเธอยังเคยบ่นให้อาตมาฟัง
เสมอว่า ลูกสาวชอบแต่งตัวนำสมัย การงานไม่เอาถ่าน
ชอบคบผู้ชายและใช้จ่ายสุรุ่ยสุร่าย แต่อาตมาเห็นว่าเป็น
เรื่องของชาวบ้านจึงมิได้เอาใจใส่แต่อย่างใด
ดวงตาที่นั่งอยู่ข้างหน้าอาตมาขณะนี้ มีสารรูป
ผิดไปจากดวงตาคนก่อนเกือบเป็นคนละคน ใบหน้าของ
เธอซีดเซียว ขอบตาเขียวช้ำ ร่างกายผ่ายผอมคล้ายคนที่
กำลังป่วยหนัก เธอก้มลงกราบอาตมาอย่างระทด
ระทวย แล้วก็นั่งก้มหน้าร้องไห้สะอึกสะอื้นอยู่ไม่ขาดระยะ
มิถุนายน ๒๕๓๑
๑๐๗
Kalyanamitra.org