พระพุทธศาสนาในเขมร ตั้งแต่ยุคประกาศอิสรภาพ : หน้า 41/124

รวบรวมหลักเกณฑ์ให้เป็นหมวดหมู่แบบ เดียวกันใช้ทั่วประเทศ ฝึกอบรมครูให้ แก่พระภิกษุสงฆ์ ค.ศ. ๑๙๓๙ ฝรั่งเศส ฟื้นฟูโรงเรียนวัด ๑๐๘ แห่ง รวม นักเรียน ๓๔,๐๐๐ คน ใน ค.ศ.๑๙๓๙ และใน ค.ศ.๑๙๔๕ จำนวนนักเรียนก็ เพิ่มขึ้นเป็น ๕๓,๐๐๐ คน ทว่านับตั้งแต่ ค.ศ.๑๙๔๖ เป็นต้นมา โรงเรียนที่สอน วิชาทางโลกก็ได้เปลี่ยนแปลงไป เมื่อ ฝรั่งเศสเข้ามาในเขมร ก็พบว่าคนส่วน ใหญ่โดยเฉพาะเพศชายรู้หนังสือ ที่เป็น ดังนี้ก็เพราะโรงเรียนวัดในพระพุทธศาสนา เป็นที่ประสิทธิ์ประสาทวิชาความรู้ให้แก่ พลเมืองเขมรมาตลอดนั่นเอง ๓. พระพุทธศาสนาในเขมร ตั้งแต่ยุคประกาศอิสรภาพ ใน ค.ศ.๑๙๕๓ - ค.ศ.๑๙๘๙ จะอุปสมบทบรรพชาเป็นพระภิกษุ - ในระหว่างที่เจ้าชายนโรดม สีหนุ ก็ได้ และไม่มีการจำกัดอายุผู้ที่ประสงค์ ทรงปกครองประเทศ พระพุทธศาสนามี เสรีภาพ และเจริญก้าวหน้ามากยิ่งขึ้น ดังเช่น พระสังฆราช ได้ทรงประพันธ์ เกี่ยวกับพระศาสนา และยังทรงเป็นนัก ค.ศ.๑๘๔๒ พระเจ้าอังดวง ผู้ ทรงเป็นทั้งกษัตริย์และทั้งพระภิกษุเหมือน กับเจ้าฟ้ามงกุฎของไทย ทรงรับระเบียบ สงฆ์ของธรรมยุตเข้ามาไว้ในราชสำนักเขมร สำหรับพระสงฆ์มหานิกาย ยังคงเป็นที่ เคารพนับถือในหมู่ประชาชนส่วนใหญ่ ความแตกต่างระหว่างธรรมยุตและมหา นิกาย ก็คือธรรมยุตถือพระวินัยอย่าง เคร่งครัด เช่น พระภิกษุเดินบิณฑบาต เท้าเปล่า ไม่รับเงินหรือทอง อ่านคัมภีร์ และสวดมนต์ภาษาบาลี ฯลฯ ส่วน พระมหานิกายค่อนข้างอิสระ ทันสมัย และมีความลุ่มลึกทางด้านวิชาการมากกว่า แขนงอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องอีกด้วย มีการรับปัจจัยจากผู้ถวายโดยตรง สวด สมัยนั้น สถาบันพระพุทธศาสนา มนต์เป็นภาษาเขมร ฯลฯ มหานิกาย เป็นศูนย์ฝึกอบรมพระภิกษุสงฆ์ที่ดีที่สุดแห่ง แผ่ขยายไปทั่วประเทศ ส่วนธรรมยุตอยู่ หนึ่ง แล้วยังเป็นห้องสมุดที่มีขุมทรัพย์ เฉพาะในเมืองหลวงหรือเมืองใหญ่ ถึง ทางปัญญาที่ดีที่สุดอีกด้วย ในพระตะบอง แม้จะมีการแข่งขันกันบางด้านก็ตาม แต่ มีเจ้าอาวาสวัดรูปหนึ่งคือ พระวรรณรัตน์ ธรรมยุตและมหานิกายก็มิได้แก้ไขคำสอน ท่านผู้นี้ได้เก็บรักษาศิลปวัตถุโบราณไว้เป็น สมบัติของชาติ ซึ่งต่อมาภายหลัง รัฐ บาลก็ได้สร้างพิพิธภัณฑ์ศิลปวัตถุโบราณ แต่อย่างใดทั้งสิ้น (ภาพบน) บายน ถ่ายเมื่อปี ค.ศ.๑๙๘๖ ปราชญ์ทางด้านภาษาศาสตร์และศาสตร์ ขน ๓,๐๐๐ ก่อน ค.ศ.๑๙๗๕ เขมรมีวัด แห่ง พระ ๖๐,๐๐๐ รูป เด็ก ที่มีอายุเกิน ๗ ขวบ จะบวชเป็นสามเณร นอกจากพระภิกษุสงฆ์ในสมัยนั้น จะมีบทบาทช่วยเหลือบ้านเมืองทางด้าน วัฒนธรรมประเพณีแล้ว ก็ยังมีส่วนช่วย เหลือทางด้านการศึกษา สังคมและ ศาสนาอีกด้วย ดังจะเห็นได้จากการที่ พระภิกษุสงฆ์พยายามศึกษาเล่าเรียนระดับ สูงในมหาวิทยาลัย เจ้าชายนโรดม สีหนุ ประมุขของ เขมร ทรงมีความซาบซึ้งในหลักธรรม ทางพระพุทธศาสนาอย่างยิ่ง จึงทรงตั้ง "สังคมนิยมแบบชาวพุทธ” ขึ้น โดยยึด หลักการช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ซึ่งเป็น คุณธรรมที่เห็นกันอยู่ทั่วไปในหมู่ชาวชนบท แม้แต่นโยบายทางด้านการต่างประเทศ พระองค์ก็ทรงใช้หลักทางสายกลางใน พระพุทธศาสนา ด้วยเหตุนี้ เราจึงเห็น ได้ว่า กัลยาณมิตร ๓๙ ศาสนาพุทธเป็นศาสนาประจำ Kalyanamitra.org