หมวดของธาตุในวิธีพิสดาร : หน้า 35/115

ประโยค - อธิบายลำไยเวาภาร อายาด - หน้าที่ 34 หมวดของธาตุ ธาตุ เป็นของวิธีพิสดารมาก เหลือที่จะนำมาแสดงให้ หมดสิ้นและถ้วนได้ แต่มีองค์ประกอบกล่าวโดยย่อ ดังที่ท่านจัด ไว้เป็นหมวด ๆ ด้วยสามารถที่ใช้กันดีเป็นปกติต่าง ๆ แล้ว ก็มี 3 หมวด คือ : 1. หมวดภูวดล 2. หมวดธูป 3. หมวดทิ้วธาตุ 4. หมวดธาตุ 5. หมวดกิฐา 6. หมวดคุราธาตุ 7. หมวดดุนาธาตุ 8. หมวดจรราธาตุ การที่นำจัดธาตุเข้าเป็นหมวดดังนี้ โดยถือว่าปัจจัยนี้เป็นเกณฑ์ เพราะหมวดธาตุทั้ง 8 ล้วนมีปัจจัยประกอบอยู่ทุกหมวด ธาตุที่ ประกอบด้วยปัจจัยอย่างเดียวกัน ก็จัดเข้าเป็นหมวดเดียวกัน และ มีวิธีเปลี่ยนแปลงไปตามหมวดของตน ซึ่งจะได้กล่าวในหมวดธาตุ นั้น ๆ ต่อไป ดังนี้ :- ธาตุที่ประกอบด้วย อ, เ ป็นข้อจัดเข้าในหมวดภูวดลและธาตุ ธาตุที่ประกอบด้วย ญ, ปัจจัย จัดเข้าในหมวด ทิว ธาตุ "" "" ณ, ณา "" "" ส "" "" "" "" ญา "" "" กิ "" "" "" "" ญา "" "" คุ "" "" "" "" โอ "" "" ตน "" "" "" "" เณร, ญูย "" "" จร "" "" ธาตุอาจเปลี่ยนหมวดได้ มีธาตุบางตัว ถึงแม้ว่าท่านจะได้จัดไว้ประจำในหมวดธาตุบุ้น ๆ