การรักษาสุขภาพตามพุทธวิธี : หน้า 29/154

1.3.2 เพื่อขับลมในกระเพาะและลำไส้ จุลินทรีย์ในเขตร้อนชื้นมีอยู่หลายกลุ่มที่สามารถผลิตแก๊สได้ดี (Gas forming) เมื่อ จุลินทรีย์ท่าให้อาหารในท้องบูดแล้ว ก็จะเกิดปฏิกิริยาทางเคมี คือมีแก๊สเกิดขึ้นในลำไส้ ทำให้ มีอาการผิดปกติในท้อง เช่น ท้องอืด รู้สึกมวนท้อง มีอาการพะอืดพะอม เรอไม่ออก ผายลม ไม่ออก เป็นต้น ดังนั้นอาหารไทยจึงต้องมีสมุนไพรที่ช่วยขับลมเป็นส่วนประกอบ สมุนไพรที่ช่วยขับลมมีอยู่หลายอย่าง เช่น ขิง ข่า หอม กระวาน กานพลู เป็นต้น สมุนไพรเหล่านี้มีน้ำมันหอมระเหย (Volatile oil) ที่สามารถช่วยขับลมในกระเพาะและลำไส้ ได้ดี ลักษณะพิเศษของขิง คือ ช่วยขับลมเบื้องบน โดยขับลมในกระเพาะและในลำไส้เล็ก ออกมาด้วยการเรอ ส่วนข่าช่วยขับลมเบื้องล่าง โดยขับลมในลำไส้ใหญ่ออกมาด้วยการผายลม จะเห็นได้ว่า ยาขับลมในท้องตลาด เช่น ยาธาตุ ยาธาตุน้ำแดง (Carminative) เป็นต้น ยากลุ่มนี้มักมีขิงสกัด กระวาน กานพลู เป็นส่วนผสมหลัก และเวลาปู่ย่าตาทวดกินแหนม ซึ่งเป็นอาหารหมัก เป็นของบูด จะต้องกินขิงควบคู่ไปด้วย อย่างน้อยต้องกินหัวหอม เพื่อขับลม และป้องกันท้องอืดไว้ก่อนเลย 1.3.3 เพื่อเร่งไฟธาตุ หรือให้ความอบอุ่น อาหารสมุนไพรที่ประกอบด้วยธาตุไฟ แบ่งออกเป็น 4 ประเภท คือ 1) สมุนไพรประเภทไฟไหม้ฟาง เวลาไฟไหม้ฟาง จะไหม้เร็วและมอดดับเร็ว สมุนไพร ประเภทให้ความร้อนเร็ว และหมดเร็ว ได้แก่ พริกขี้หนู พริกชี้ฟ้า เป็นต้น เพียงสัมผัสลิ้นปุ๊บ ก็เผ็ดร้อนปั๊บ แต่ไม่นานความเผ็ดร้อนก็หมด โดยเพิ่มความร้อนในกระเพาะในลำไส้ได้ไม่มาก และไม่มีผลมากสำหรับการช่วยย่อยอาหาร แต่ช่วยให้เกิดรสอร่อยได้มาก 2) สมุนไพรประเภทไฟฟื้น เวลาไฟไหม้ฟืน ไฟจะไหม้ลามช้ากว่าฟาง แต่ให้ความร้อน ได้มากกว่าฟางหลายเท่าตัว สมุนไพรประเภทไฟฟื้น ได้แก่ หอม กระเทียม ตะไคร้ เป็นต้น สมุนไพรประเภทนี้ไม่ร้อน ไม่เผ็ดเหมือนพริก แต่ให้ความอบอุ่นแก่กระเพาะและลำไส้ ได้ยาวนานกว่าพริก คือ อุ่นถึงกระเพาะ สักครู่ใหญ่ๆ จึงหมดไป 3) สมุนไพรประเภทไฟถ่าน คุณสมบัติของไฟถ่าน คือ ไหม้ช้ากว่าไฟฟื้น แต่ให้ความร้อน มากกว่าไฟฟืน สมุนไพรประเภทไฟถ่าน ได้แก่ ขิง ข่า ไพล กระชาย กะเพรา เป็นต้น ให้ความ อบอุ่นได้นานกว่าสมุนไพรประเภทไฟฟื้น คือ ให้ความอบอุ่นติดต่อกันหลายชั่วโมง 4) สมุนไพรประเภทไฟสุมขอน คุณสมบัติของไฟสุมขอน คือ ไหม้อย่างต่อเนื่อง ใครที่ เคยสุมไฟขอนไม้ เห็นขี้เถ้ากลบขอนอยู่ แม้มองดูใกล้ๆ ก็คิดว่า ไฟดับไปแล้ว แต่พอเขี่ยขี้เถ้าออก ไฟยังติดคุแดงอยู่ ถ้าลมพัดมาไฟก็โชติช่วงได้อีก ไหม้แบบคุกรุ่น คือไหม้ข้ามวันข้ามคืน บางที 26 DOU การรักษาสุขภาพ ต า ม พุทธวิธี