เส้นทางสายไหมในทาจิกิสถาน : หน้า 134/204

Europh Dever Kazastan Ea Kyrgyztan kmenistan Noth-Ea Takistan Indian Asia เอเชียกลาง เส้นทางสายไหมในทาจิกิสถาน Dushanbe TAJIKISTAN ทาจิกิสถาน เมืองดูขันเบ ๑๓๒ กัลยาณมิตร กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕37๕ สหภาพโซเวียตแล้วแยกตัวออกมาหลังรัสเซียล่มสลาย ผมอ่านข่าวที่ปากีสถานว่า ทาจิกิสถานมีพระพุทธรูปองค์หนึ่งอยู่ในเมืองหลวงดูซันเบ ผมก็เลยชวนราชิด มาดูให้รู้แน่ ส่วนนาเซอร์เพื่อนราชิดลางานไม่ได้ สามทหารเสือเลยเหลือแค่ สองเกลอหัวเห็ด ดูชันเบมีตลาดโชคมันสุระบาซาร์ ร้านอาหารที่นี่เปิดตั้งแต่เก้าโมงเช้า ถึงห้าโมงเย็น ไม่มีโต้รุ่งอย่างบ้านเรา ที่เปิดทุ่มหนึ่งมีอยู่แห่งเดียวคือ ร้านใน โรงแรมออกติยาบริสกายา พอสองทุ่มไปแล้ว ดูชันเบ เงียบเหมือนเมืองร้างเลย ว่างๆ เราออกไปนอกเมืองกัน ได้ข่าวว่าฝนแล้งสองปีแล้ว เด็กๆ ตามท้องนาท้องไร่ต้องกินแต่ขนมปังกับน้ำชา วัยรุ่นทาจิกโครงสร้างแข็งแรง หน้าตาสดใสร่าเริงนิสัยสดชื่น วิ่งไล่กันสนุกสนานในขณะที่พ่อๆ แม่ๆ ก้มๆ เงยๆหว่านเมล็ดข้าวบนดินแห้งแตกระแหงด้วยความหวังว่าสักวันหนึ่งฝนจะตก พอผมมา, ฝนก็เริ่มตกแล้วแต่ไม่ทันปีนี้ คนทาจิก 5 ล้านคนจะอดอยากเสีย ๑ บ ลานคน ผมมองชาวทาจิกด้วยความรู้สึกประหลาดใจว่าบรรพบุรุษของพวก เขาเคยเป็นพุทธคาสนิกชนมาก่อน เมื่อ ๑๔๐๐ ปีมาแล้ว มีพระภิกษุจีนรูปหนึ่งชื่อซ่วนจังเดินทางเข้ามา ในกลางใจทวีปเอเชียผ่านเส้นทางสายไหมที่เป็นต้นกำเนิดเส้นทางการค้าทั่วโลก หรือที่น่าจะเรียกว่า เส้นทางสายใหม่และเส้นทางอริยะที่ทำให้พระพุทธศาสนา เผยแผ่ไปทั่วโลก มีพระพุทธรูปมากมายบนเส้นทางสายนี้ พระส่วนจังข้ามแม่น้ำอ๊อกซัสอันทรงพลัง กองคาราวานเลียบเลาะ แม่น้ำจากเมืองสมาคันถึงเมืองบอลค์ ข้ามเทือกเขาฮินดูกูฏหรือภูเขาหิมะ ผจญความทุกข์ยากลำบากแสนสาหัส แต่เมื่อได้เห็นพระพุทธรูป ท่านก็หาย เหนื่อยเป็นปลิดทิ้ง เวลานั้น ยังไม่มีมุสลิมในเอเชียกลาง หุบเขากาบูลในอัฟกานิสถานยัง เป็นอินเดียอยู่ อีก ๑๔๐๐ ปีต่อมา เมืองบอลดี้ที่เคยรุ่งเรืองอลังการเหลือแต่ ซากปรักหักพัง แม่น้ำอ๊อกซัส เปลี่ยนชื่อเป็นอาม ดารยา มีรองเท้าบู๊ตของ ทหารรัสเซียหลายหมื่นคนสายน้ำมาจากทางเหนือยึดครองอัฟกานิสถาน พระพุทธรูปงามศิลปะอินเดีย-กรีกบนหน้าผาบามิยันถูกตาลีบันระเบิดทำลายลง โลกจึงหันไปสนใจพระพุทธรูปที่ลูชันเบ เมืองหลวงของทาจิกิสถานที่อยู่ห่าง จากหน้าผาบามิยัน ๓๐๐ กิโลเมตรด้วยความปลื้มปีติยินดีที่เห็นพระพุทธรูป นอนสีแดงดินเผายาว ๑๔ เมตรหรือ ๔๒ ฟุต สูง 6 ฟุตเศษ อยู่อย่างสงบมี ชาวทาจิก ดูแลเอาใจใส่อย่างดีถึงแม้เขาจะไม่ได้นับถือศาสนาพุทธแล้วก็ตาม พระพุทธรูปนอนในทาจิกิสถาน เวลานี้ ได้ชื่อว่าเป็นพระพุทธรูปที่ ใหญ่ที่สุดในเอเชียกลางแทนพระพุทธรูปที่บามิยัน ชาวรัสเซียเป็นคนพบคน แรกเมื่อพ.ศ. ๒๕๐๙ ที่วัดใหญ่แห่งหนึ่งในพระพุทธศาสนาที่กษัตริย์กุษาณสร้าง เมื่อ ๑๖๐๐ ปีมาแล้ว ชื่อ วัดอชินะเทปา ปัจจุบัน เป็นวัดร้างทางใต้ของทาจิก