การพิจารณาความพอดีและการแยกจาก : หน้า 111/183

บรรพชิตมหาพิจารณา สำนักงานพระแท้ ความพอดีหมายถึง การแยกจากกัน ไม่ได้อยู่ร่วมกัน หรือการเปรเป็นอย่างอื่น ไม่คงอยู่ในสภาพเดิมของคน สัตว์ และ สิ่งของอันเป็นที่รักที่ชอบใจ หรือแม้แต่สภาพร่างกายของตนเอง ความพอดีทรงเกิดขึ้นเพราะมีชาต คือมีความเกิดเป็น ปฐมเหตุ เมื่อเกิดมาใหม่แล้วก็มีรูปภายในเหมือนเดิม อีกทั้ง ทุกสิ่งรอบตัวทั้งมีชีวิตและไม่มีชีวิต อุปกรณ์เครื่องใช้ต่าง ๆ ครอบครัวและสังคมล้วนเปลี่ยนไปทั้งสิ้น สิ่งที่กล่าวมานั้นมีความดี เล เวลาและหายไปต่างกันไปตามธรรมที่เราทำไว้ในอดีต (นานๆ ไป) แมในพาชาติทีเกิดมาแล้วนี่สิ่งที่เรามี สิ่งที่เราเป็นล้าน เปลี่ยนแปรไปเป็นอื่นได้ตลอดเวลา (อนุญาโต) แม้แต่ร่างกาย ของเรา รวมถึงคน สัตว์ สิ่งของที่เรารัก เราย่อจะยึดถือไว้ให้อยู่ กับเรา แม้อยากให้อยู่ในสภาพเดิมสักเพียงใด สุดท้ายแล้วก็ต้อง แยกจากเราไป ตายจากเราไปนั่น (วิณฺณาโภ) ที่กล่าวมาข้างต้นนี้เป็นโลกธรรมที่ทุกคนบนโลกต้องประสบ เป็นธรรมดา ไม่เว้นแม้แต่พระอรหันต์ แต่ที่พระอรหันต์แตกต่าง จากปุถุชนและอริยชนที่เหลือ คือเมื่จะมีความพลังพรวนเต่าน ก็ไม่มีทุกข์ เพราะท่านละความยึดมั่นถือมั่นได้แล้ว ผ่านการอบรม สติสมาธิขั้นเจน ฯ ผ่านการพิจารณามาแล้วข้ามพาขชาติ นับพบ นับชาติไม่ถ้วน ดังนั้น แม้ในขณะนี้เรายังเป็นปุถุชนอยู่ก็ต้องมานิ่งพิจารณา เนื่อง ๆ เช่นเดียวกับพระอรหันต์ทั้งหลาย เพราะเมื่เราต้องประสบ กับการแยกพรรา จะได้บรรเทาทุกข์ได้อย่างรวดเร็ว ดังเช่นกลายาน ปุถุชนผู้ได้ศึกษาฝึกอบรมตนตามคำสอนของพระบรมศาสดาแล้ว