บรรพชิตมหาพิจารณา : หน้า 91/183

วิธีติเตียนตน ๑. ต้องหมายศึกษาพระวินัยให้แตกฉาน หากมีข้อความสัยให้สอบถามจากท่านผู้อื่นสามารถให้ความกระจ่างในเรื่องนั้นได้ เมื่อทำได้ดังนี้จึจะรู้ว่า เราควรติเตียนตนเองในศีลข้อใดบ้าง ๒. ต้องหมายทบทวนข้อความที่ตนยังบกพร่องอยู่ อย่างซ้ำที่สุดคือ ทุกคืนก่อนจะเข้านอน และกำหนดจิตว่าจวนนี้จะปรับปรุงแก้ไขข้อความนั้นให้ดีขึ้น มีตัวอย่างการเตือนตนในสมัยพุทธกาล กรณีของพระนั่งคุลกภูฎเณรผู็มือดี๓่อนบวชเป็นคนเชียงใจ นุ่งผ้าเก่า รับจ้างเขาเลี้ยงชีพต่อมาท่านได้บวช เพราะพระเณรรูปหนึ่งปรารถนาช่วยท่านให้พ้นจากความทุกข์ จึงชวนท่านบวชเป็นพระฤาษี บางคราวพระนั่งคุลกเณรเกิดความกระสันต้องการลาสิกขา ท่านนักสอนตนเองอย่างนี้ทุกครั้งว่า “เจ้าผู้ไม่มีสิทธิ หลงยอาย เจ้าอยากจะนุ่มผ้าคริ้วนี้ผืนนี่ (ผ้าเก่าที่เคยนุ่งบวช) ลักไปทำการรับจ้างเลี้ยงชีพหรือ” จิตที่ดั่งรณของท่านก็คลายลง แล้วตั้งใจดำรงสมณเพศต่อไป ท่านเป็นอย่างนั้นอยู่หลายครั้งและสามารถเตือนตนเองได้ทุกครั้ง ในที่สุดท่านได้บรรลุอรหัตผลที่ดีที่สุดแห่งกองทุกข์ได้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงยืนยันการบรรลุอรหัตผลของพระนั่งคุลกเณรและตรัสแสดงธรรมว่า www.dattajeewo.com