ข้อความต้นฉบับในหน้า
ธรรมกายหยาบเป็นบ่อเกิดแห่งรัตนะทั้งหลาย กล่าวคือ เมื่อเข้าถึงธรรมกายหยาบคือ
พุทธรัตนะแล้วก็จะทำให้เข้าถึงธรรมรัตนะและสังฆรัตนะด้วย เพราะรัตนะทั้ง 3 ประการนี้เป็น
หนึ่งเดียวกัน อาศัยซึ่งกันและกัน ไม่อาจจะแยกจากกันได้
รัตนะทั้ง 3 นี้เป็นพระรัตนตรัยที่แท้จริงและเป็นเหตุให้เกิดพระรัตนตรัยภายนอกซึ่ง
เป็นเพียง “เนมิตกนาม” คือ “เป็นชื่อที่เกิดขึ้นตามเหตุ” กล่าวคือ เป็นชื่อที่เกิดขึ้นเพราะได้
เข้าถึงพระรัตนตรัยในตัว ดังนี้
พุทโธ คือ พระพุทธเจ้า เป็นเนมิตกนาม เกิดขึ้นจาก พุทธรัตนะ
ธมฺโม คือ พระธรรม เป็นเนมิตกนาม เกิดขึ้นจาก ธรรมรัตนะ
สงฺโฆ คือ พระสงฆ์ เป็นเนมิตกนามเกิดขึ้นจาก สังฆรัตนะ
เนมิตกนามนั้นมีหลากหลาย เช่น เพราะเหตุที่จิตของพระพุทธองค์บริสุทธิ์ผุดผ่อง
ปราศจากกิเลสทั้งมวล จึงได้พระเนมิตกนามว่า “อร”
พระสัทธรรมคำสอนของพระพุทธองค์ มีเหตุผลรับสมกันอยู่เสมอไม่คลาดเคลื่อน จึง
สมควรแล้วที่ได้พระเนมิตกนามว่า “สัมมาสัมพุทโธ” อีกอย่างหนึ่งชื่อว่า “สัมมาสัมพุทโธ” เพราะ
ตรัสรู้เองโดยชอบและสอนให้ผู้อื่นตรัสรู้ตาม
ในทางโลกก็มีเนมิตกนาม เช่น พระนางมัลลิกา เหตุที่มีพระนามอย่างนี้เพราะในขณะ
พระนางเธอประสูตินั้น มีดอกมะลิร่วงลงมาจากอากาศ พระราชบิดาและพระประยูรญาติถือ
เอานิมิตดอกมะลินั้น ขนานนามธิดาองค์นั้นว่า มัลลิกา ซึ่งแปลว่า พระนางมะลิ คำว่า มัลลิกา
จึงเป็นเนมิตกนาม
พระเดชพระคุณหลวงปู่วัดปากน้ำฯ กล่าวถึงพระรัตนตรัยภายในไว้ว่า “มีลักษณะใส
เป็นแก้วจริง ๆ จึงเรียกว่า รัตนะ” ในหนังสือทิพยอำนาจของมหามกุฏราชวิทยาลัยซึ่ง
2
1
2
ราชบัณฑิตยสถาน, พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2542, (กรุงเทพฯ : นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์,
2546), หน้า 595.
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร), มรดกธรรมของหลวงพ่อวัดปากน้ำ (พระมงคลเทพมุนี), กัณฑ์ 2 รตน
ตฺตยคมนปณามคาถา, (กรุงเทพฯ : อมรินทร์พริ้นติ้ง แอนด์ พับลิชชิ่ง, 2539), หน้า 48.
60 DOU คู่มือ พุ ท ธ ม า ม กะ