ข้อความต้นฉบับในหน้า
วันประสูติ ตรัสรู้ และปรินิพพานของพระพุทธองค์นั้นตรงกันเป็นอัศจรรย์คือ วันเพ็ญ
เดือน 6 ซึ่งชาวพุทธรู้จักกันในนาม “วันวิสาขบูชา” อันเป็นวันพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั่นเอง
เมื่อตรัสรู้แล้วพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสั่งสอนเวไนยสัตว์ทั้งกษัตริย์ พราหมณ์ แพศย์
ศูทร ตลอดจนพวกนอกวรรณะให้ตรัสรู้ธรรมตามพระองค์แล้วได้อุปสมบทเป็นพุทธสาวก
มากมาย
และหมู่ชนจำนวนมากก็ได้ประกาศตนเป็นพุทธมามกะขอถึงพระรัตนตรัยว่าเป็นที่พึ่ง
พุทธวิธีการสอนของพระองค์มีหลากหลาย
ทั้งนี้เพื่อให้เหมาะสมกับความรู้และอุปนิสัย
ของแต่ละบุคคล จึงทำให้ผู้ฟังมีความรู้ความเข้าใจและตรัสรู้ตามได้โดยง่าย พระองค์ทรงใช้
เวลา 45 ปี เผยแผ่พุทธธรรมปักหลักพระศาสนาในชมพูทวีป และเสด็จขันธปรินิพพานใน
วันเพ็ญเดือน 6 เมื่อพระชนมายุได้ 80 พรรษา
พุทธประวัตินั้นมีความพิเศษหลายประการ เช่น มีความชัดเจนไม่คลุมเครือ
มีหลักฐานยืนยันการมีอยู่จริงของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามากมาย ทั้งเอกสารทางวิชาการ
รวมทั้งโบราณสถานและโบราณวัตถุ ก่อนออกผนวชพระองค์ก็ถึงพร้อมด้วยความสุขสูงสุดใน
ทางโลกคือพร้อมทั้งรูปสมบัติ ทรัพย์สมบัติ และคุณสมบัติ สามารถเป็นพระเจ้าจักรพรรดิ
ปกครองโลกและทวีปทีเหลืออีก 3 ทวีปได้ รูปสมบัติของพระองค์นั้นเลอเลิศกว่าใคร ๆ ในโลก
และเทวโลก เพราะทรงได้ลักษณะมหาบุรุษซึ่งเป็นลักษณะร่างกายที่สมบูรณ์ที่สุด ผู้ที่จะได้
ลักษณะเช่นนี้ในกัปหนึ่ง ๆ อย่างมากมีเพียง 5 พระองค์เท่านั้น
ความพิเศษที่กล่าวมาโดยย่อนี้หาได้ยากในศาสดาของศาสนาอื่น โดยเฉพาะศาสดาผู้
มีลักษณะมหาบุรุษนั้นไม่มีในศาสนาอื่นใดในโลก แต่เป็นเรื่องปกติของศาสดาในพระพุทธศาสนา
ไม่ว่าจะเป็นสมัยใด หากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสด็จอุบัติขึ้น ก็จะทรงได้ลักษณะมหาบุรุษและ
สมบูรณ์พร้อมด้วยสิ่งต่าง ๆ ดังกล่าว
และที่สําคัญการตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้นไม่ได้ตรัสรู้ด้วยการคิดแบบการ
ค้นพบทฤษฎีของนักวิทยาศาสตร์โดยทั่วไป แต่ตรัสรู้ด้วยภาวนามยปัญญาคือ การนั่งสมาธิ
ทำใจหยุดนิ่ง ปลอดจากความคิด ดังพระดำริของพระพุทธองค์ว่า “ธรรมที่เราได้บรรลุแล้วนี้เป็น
คุณอันลึกเห็นได้ยาก รู้ตามได้ยาก เป็นธรรมสงบ ประณีต ไม่หยั่งลงสู่ความตรึก ละเอียด เป็น
วิสัยที่บัณฑิตจะพึงรู้แจ้ง...” ประโยคที่ว่า “ไม่หยั่งลงสู่ความตรึก” มาจากบทว่า “อตกุกาวจโร
ในภาษาบาลี อธิบายว่า จะพึงค้นจึงหยั่งลงโดยการตรึกไม่ได้ จึงค้นได้ด้วยญาณเท่านั้น คำว่า
1
2
มก, อัปโปสสุกกกถา, พระวินัยปิฎก มหาวรรค, (กรุงเทพฯ : มก, 2543), เล่ม 6 ข้อ 7 หน้า 29.
2
มก, สารัตถปกาสินี อรรถกถาสังยุตตนิกาย สคาถวรรค, (กรุงเทพฯ : มก, 2543), เล่ม 25 หน้า 115.
บทที่ 3 พระรัตนตรัย DOU 73