ศาสตร์และศิลป์แห่งความเป็นครู : หน้า 93/216

ประเทศชาติต้องอยู่ในความรับผิดชอบของคนเก่งและดี ซึ่งก็คือศิษย์ของตนเอง ๓. สัมมาวาจา คือ การพูดถูกต้อง สิ่งที่ครูต้องเข้าใจและปฏิบัติต่อศิษย์ตามนิยามแห่งสัมมาวาจาได้แก่ ๑) เด็กที่ได้รับการปลูกฝังอบรมสัมมาวาจาอย่างดีแล้ว กระทั่งเกิดปัญญา คิดเป็น เนื่องจากเข้าใจเรื่องกฎแห่งกรรมเป็นอย่างดีแล้ว เท่านั้น จึงกล่าวว่าจิฑุจิรีทั้ง ๔ ประกอบอย่างดีขาด ๒) การสวดพระพุทธมนต์ การกล่าวคำปฏิญาณ การกล่าวคำอธิฐาน การกล่าวคำสรรเสริญ การท่องพุทธภิต การท่องสถิติ คำกลอน การร้องเพลงชาติ ฯลฯ เป็นประจำ จัดเป็นการเสริมสัมมาวาจาทั้งสิ้น ๓) การไม่ร้ายใครๆ ทั้งต่อหน้าและลับหลัง ล้วนเป็นสัมมาวาจา ๔. สัมมาคมมันตะ คือ การกระทำถูกต้อง สิ่งที่ครูต้องเข้าใจและปฏิบัติต่อศิษย์ตามนิยามแห่งสัมมาคมมันตะได้แก่ ๑) ครูต้องปลุกฝอบรมศิษย์ให้ตระหนักอยู่เสมอว่าการเรียนรู้ ทั้งหลายต้องนำไปใช้เพื่อบำเพ็ญคุณความดีอย่างแท้จริงเท่านั้น จึงต้องไม่ประพฤตกายทุจริต ๓ หรือไม่ทำผิดศีล ๓ ข้อแรกในศีล ๕ จนเป็นนิสัย ๒) ครูต้องมีวิริยามารยาทสุขภาพเรียบร้อยอยู่เสมอ เพื่อเป็นต้นแบบให้ศิษย์ยึดถือปฏิบัติตาม ขณะเดียวกันก็พร่ำสอนเรื่องการแสดงวิริยามารยาทที่พึงปฏิบัติในโอกาสต่างๆ ให้แก่ศิษย์จนเป็นนิสัย เพราะวิริยามารยาทสุขภาพงามเหล่านี้ คือ นิสัยประจำตัวของศิษย์ และจะเป็นนิสัยประจำชนชาติไทยในอนาคต ศาสตรและศิลปแห่งความเป็นครู ๗๔ น——เพจหลวงพ่อทัตตชีโว