ทิฏฐิของพระมหาเทวะ : หน้า 57/220

นับถือและได้ลาภสักการะเพิ่มขึ้น เพื่อจะเอาใจพวกศิษย์ของตนจึงได้พยากรณ์ว่าคนนั้นเป็น โสดาบัน พระสกิทาคามี พระอนาคามี และพระอรหันต์ เป็นต้น เคลื่อนเล่า” ต่อมาท่านนอนหลับฝันอสุจิเคลื่อน เมื่อลูกศิษย์นำผ้าไปซักเห็นเข้าถึงถามว่า “อาจารย์บอกว่าเป็นพระอรหันต์แล้ว แต่ทำไมพระอรหันต์จึงยังนอนฝันจนอสุจิ “พระอรหันต์ทั้งหลายอาจถูกมารยั่วยวน จนอสุจิเคลื่อนได้ในเวลาหลับ” พระมหาเทวะตอบ ศิษย์ที่ท่านบอกว่า เป็นพระอริยบุคคลนั้น มีความรู้สึกว่า ท่านเองไม่ ค่อยรู้เรื่องอะไรเอามาก ๆ แต่ทำไมอาจารย์จึงบอกว่า ตนเป็นพระอริยบุคคล จึงเข้าไปเรียน ถามว่า “ท่านอาจารย์บอกว่ากระผมเป็นพระอรหันต์ แต่ทำไมกระผมไม่ค่อยรู้เรื่องอะไร ทั้ง ๆ ที่ผู้เป็นพระอรหันต์น่าจะรู้ทุกสิ่งตามความเป็นจริง มิใช่หรือ ?” “พระอรหันต์อาจมีอัญญาณ คือความไม่รู้ในบางสิ่งได้” พระมหาเทวะชี้แจง “ในเมื่ออาจารย์บอกว่าเป็นพระอรหันต์ แต่ทำไมกระผมจึงยังมีความสงสัยอยู่เล่า ?” “พระอรหันต์อาจมีกังขา คือความสงสัยในบางสิ่งได้” พระมหาเทวะกล่าว “ตามธรรมดาท่านที่จะเป็นพระอรหันต์ จะต้องเกิดญาณรู้ด้วยตนเองมิใช่หรือว่า ตนบรรลุเป็นพระอรหันต์แล้ว แต่ทำไมผมจึงไม่มีความรู้เช่นนั้น ยังต้องอาศัยการพยากรณ์ จากอาจารย์อยู่เล่า” ศิษย์ถาม “ผู้ที่จะรู้ว่าตนเป็นพระอรหันต์ พระมหาเทวะตอบ ต้องอาศัยการแนะนำพยากรณ์จากคนอื่น” หลังจากทำเรื่องนอกรีตนอกรอยหลายอย่างเข้า พระมหาเทวะเกิดความไม่สบายใจ รู้สึกว่าจะอยู่ในอิริยาบถใดก็มีแต่ความเร่าร้อน คืนหนึ่งรู้สึกว่าเร่าร้อนมากจนนอนไม่หลับจึง อุทานว่า “อโห ทุกข์ อโห ทุกข์” แปลว่า ทุกข์หนอ ๆ เมื่อศิษย์ของท่านได้ยินเข้าจึงถามว่า “อาจารย์บอกว่าเป็นพระอรหันต์แล้ว ทำไมจึงยังบ่นว่า อโห ทุกข์ อโห ทุกข์ อยู่เล่า พระอรหันต์ยังมีทุกข์อยู่อีกหรือ ?” “อริยมรรค อริยผลจะปรากฏ เมื่อบุคคลเปล่งวาจาว่า อโห ทุกข์ อโห ทุกข์” พระมหาเทวะตอบ 48 DOU พระไตรปิฎกเบื้ อ ง ต้ น