2 ครั้ง

ขันธ์ 5 ได้แก่ 1. รูปขันธ์ 2. เวทนาขันธ์ กองรูป กองเวทนา กองสัญญา 3. สัญญาขันธ์ 4. สังขารขันธ์ กองสังขาร 5. วิญญาณขันธ์ กองวิญญาณ ธาตุ 4 คือ 1. ปฐวีธาตุ ได้แก่ สภาวะที่แผ่ไปหรือกินเนื้อที่ เรียกกันสามัญว่า ธาตุดิน 2. อาโปธาตุ ได้แก่ สภาวะที่เอิบอาบดูดซึม 3. เตโชธาตุ ได้แก่ สภาวะที่ทำให้ร้อน เรียกกันสามัญว่า ธาตุน้ำ เรียกกันสามัญว่า ธาตุไฟ 4. วาโยธาตุ ได้แก่ สภาวะที่ทำให้เคลื่อนไหว เรียกกันสามัญว่า ธาตุลม ธาตุ 6 คือ ธาตุที่ 1-4 เหมือนธาตุ 4 ข้างต้น เพิ่มอากาศธาตุและวิญญาณธาตุ เข้าไป อากาศธาตุได้แก่สภาวะที่ว่าง วิญญาณธาตุ ได้แก่ สภาวะที่ รู้แจ้งอารมณ์หรือธาตุรู้ ธาตุ 18 คือ 1. จักขุธาตุ ธาตุคือจักขุ (ตา) 2. โสตธาตุ ธาตุคือโสตะ (หู) 3. ฆานธาตุ ธาตุคือฆานะ (จมูก) 4. ชิวหาธาตุ ธาตุคือชิวหา (ลิ้น)
- ขันธ์และธาตุในพระพุทธศาสนา