ความเกิดขึ้นแห่งกองทุกข์ : หน้า 65/194

สงสาร ดูก่อนอานนท์ เมื่อภิกษุเห็นความพอใจเนือง ๆ ในธรรมทั้งหลายอันเป็นปัจจัย แห่งอุปาทานอยู่ ตัณหาย่อมเจริญ เพราะตัณหาเป็นปัจจัย จึงมีอุปาทาน เพราะอุปาทาน เป็นปัจจัย จึงมีภพ เพราะภพเป็นปัจจัย จึงมีชาติ เพราะชาติเป็นปัจจัย จึงมีชราและมรณะ โสก ปริเทว ทุกข์ โทมนัส และอุปายาส ความเกิดขึ้นแห่งกองทุกข์ทั้งมวลนี้ ย่อมมี ด้วยประการอย่างนี้ นี่มันยากอย่างนี้และท้ายที่สุดก็เลยไม่รู้จักอริยสัจ 4 หรือความจริงอันประเสริฐ ประจำโลก 4 ประการ คือ ทุกข์ เหตุให้เกิดทุกข์ หลักการดับทุกข์ และทางปฏิบัติเพื่อการ ดับทุกข์ที่พระพุทธเจ้าทั้งหลายตรัสรู้ พระธรรมเทศนา ขันธ์ 5 เป็นชื่อของอุปาทาน ถ้าปล่อยขันธ์ 5 หรือวางขันธ์ 5 ไม่ได้ ก็พ้นจากภพไม่ได้ คงเวียนว่ายตายเกิดอยู่ในกามภพ รูปภพ อรูปภพนี้เอง มืดมน วนอยู่ในที่มืดคือโลกนี้เอง ในคำว่า “อนุธภูโต อย์ โลโก” ซึ่งแปลว่า โลกนี้มืด ผู้แสวงหาโมกขธรรม ถ้ายังติดขันธ์ 5 อยู่แล้ว ยังจะพบโมกขธรรมไม่ได้ เป็นอันขาด กายมนุษย์ กายทิพย์ กายรูปพรหม กายอรูปพรหม เหล่านี้อยู่ใน พวกมีขันธ์ 5 กล่าวคือ มนุษย์ เทวดา รูปพรหม อรูปพรหม เหล่านี้อยู่ใน พวกมีขันธ์ 5 สัตว์ดิรัจฉาน สัตว์นรกก็พวกมีขันธ์ 5 พวกมืดทั้งนั้น ยิ่งใน โลกันตร์นรกเรียกว่า มีดใหญ่ทีเดียว บทขยายความ แล้วพระเดชพระคุณหลวงปู่ท่านก็อธิบายต่อไปว่า ถ้าตราบใดที่ยังคงยึดมั่นในขันธ์ 5 อยู่อย่างนี้ก็ยังจะต้องเวียนว่ายตายเกิดอยู่ในภพทั้ง 3 คือ กามภพ รูปภพ อรูปภพ อีกต่อไป กามภพ คือ ภพของผู้ยังเสวยกามคุณ ได้แก่ โลกที่อยู่ของเทวดา โลกมนุษย์ที่เราอยู่ และอบายภูมิ รูปภพ คือภพของผู้เข้าถึงรูปฌาน หรือโลกที่เป็นที่อยู่ของรูปพรหม 56 DOU พระพุทธคุณ พระธรรมคุณ พระสังฆคุณ