ข้อความต้นฉบับในหน้า
จากความสว่างโดยไม่มีที่สุด ที่ประมาณของธรรมกายของพระองค์ คือสว่างยิ่งกว่าเอา
ดวงอาทิตย์ยามเที่ยงมาเรียงเป็นดวง ๆ เต็มท้องฟ้า ก็ทำให้พระองค์ทรงเห็น ทรงรู้ความเป็น
ไปในอดีตทั้งหมด คือ ทรงสามารถระลึกชาติของพระองค์เองได้อย่างไม่มีที่สิ้นสุด ที่เรียกว่า
“ทรงบรรลุปุพเพนิวาสานุสติญาณ”
พระองค์ได้ตรัสอาการของการระลึกชาติครั้งนั้นเอาไว้ใน โพธิราชกุมารสูตรว่า
“เรานั้น ระลึกถึงขันธ์ที่เคยอยู่อาศัยในภพก่อนได้หลายประการคือระลึกได้
ชาติหนึ่งบ้าง สองชาติ สามชาติ สี่ชาติ ห้าชาติ สิบชาติ ยี่สิบชาติ สามสิบชาติ สี่สิบชาติ
ห้าสิบชาติ ร้อยชาติ พันชาติแสนชาติ ตลอดหลายสังวัฏฏกัปป์บ้าง ว่าเมื่อเราอยู่ในภพโน้น
มีชื่ออย่างนั้น มีโคตร มีวรรณะ มีอาหารอย่างนั้น ๆ เสวยสุขและทุกข์เช่นนั้น ๆ มีอายุ
สุดลงเท่านั้น ๆ ครั้นจุติจากภพนั้นแล้วได้เกิดในภพโน้น มีชื่อโคตร วรรณะ อาหาร
อย่างนั้น ๆ ได้เสวยสุขและทุกข์เช่นนั้น ๆ มีอายุสุดลงเท่านั้น ครั้นจุติจากภพนั้น ๆ แล้ว
มาเกิดในภพนี้ฯ เรานั้นระลึกถึงขันธ์ที่เคยอยู่ในภพก่อนได้หลายประการ พร้อมทั้งอาการ
และลักษณะดังนี้ ราชกุมาร ! นี่เป็น วิชชาที่ 1 ที่เราได้บรรลุแล้วในยามแรกแห่งราตรี”
เมื่อพระองค์ทรงทำพระทัยให้หยุดในหยุด นิ่งในนิ่ง เข้าไปในธรรมกายซ้ำแล้วซ้ำอีกไป
ตามลำดับ ๆ ความสว่างภายในก็ยิ่งทับทวีเพิ่มขึ้นไปอีกนับอสงไขยเท่าไม่ถ้วน จนกระทั่งทรง
สามารถเห็นแม้กิเลสที่หมักดอง ห่อหุ้ม ครอบงำ กัดกร่อน บีบคั้น บังคับใจของสรรพสัตว์
ทั้งหลายได้อย่างชัดเจน เห็นจนกระทั่งการไปเกิดมาเกิดของสรรพสัตว์เหล่านั้น ซึ่งเรียกว่า
“ทรงบรรลุจุตูปปาตญาณ”
พระองค์ได้ตรัสอาการบรรลุจุตูปปาตญาณเอาไว้ในโพธิราชกุมารสูตร อีกเช่นกันว่า
“เรามีจักขุทิพย์บริสุทธิ์กว่าจักขุของสามัญมนุษย์ ย่อมแลเห็นสัตว์ทั้งหลายจุติอยู่
บังเกิดอยู่ เลวทราม ประณีต มีวรรณะดี มีวรรณะเลว มีทุกข์ มีสุข เรารู้แจ้งชัดหมู่สัตว์
ผู้เข้าถึงตามกรรมว่า “ผู้เจริญทั้งหลาย ! สัตว์เหล่านี้หนอประกอบกายทุจริต วจีทุจริต
มโนทุจริต พูดติเตียนพระอริยเจ้าทั้งหลาย เป็นมิจฉาทิฏฐิ ประกอบการงานด้วยอำนาจ
มิจฉาทิฏฐิ เบื้องหน้าแต่กายแตกไปล้วนพากันเข้าสู่อบาย ทุคติ วินิบาต นรก ฯ ท่านผู้เจริญ
ทั้งหลาย ! สัตว์เหล่านี้หนอประกอบกายสุจริต วจีสุจริต มโนสุจริต ไม่ติเตียนพระอริยเจ้า
ทั้งหลาย เป็นสัมมาทิฏฐิ ประกอบการงานด้วยอำนาจสัมมาทิฏฐิ เบื้องหน้าแต่กายแตกไป
บทที่ 2 พ ร ะ พุ ท ธ คุณ
12
DOU 93