ข้อความต้นฉบับในหน้า
พระภาคเจ้านั้น ผู้ชื่อว่า ทรงบุญลักษณะไว้ตั้ง 100 เพราะทรงมีบุญสมภารที่ทรงสั่งสมไว้หลาย
อสงไขยกัป ด้วยการแสดงว่าพระองค์ทรงคายภาคยธรรมได้แล้ว ด้วยบทว่า อรหตา นี้ ท่าน
แสดงถึง ความถึงพร้อมด้วยพระธรรมกายที่เป็นอจินไตย อาทิ พลญาณ 10 เวสารัชชญาณ
4 อสาธารณญาณ 6 และอาเวณิกพุทธธรรม (ธรรมเฉพาะพระพุทธเจ้า) 18 เพราะแสดงการ
บรรลุสัพพัญญุตญาณมีการสิ้นอาสวะเป็นปทัฏฐานโดยการแสดงการละกิเลสที่ไม่มีส่วนเหลือ....”
อรรถกถานาคิตเถรคาถา
1
(พระสูตรว่าด้วยคาถาของพระนาคิตเถระ)
“เรานั่งอยู่ในโรงอันกว้างใหญ่ได้เห็นพระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงพระนามว่า ปทุมุตตระ
ผู้เป็นนายกของโลก ผู้มีอาสวะสิ้นแล้ว ผู้บรรลุพลธรรม แวดล้อมด้วยภิกษุสงฆ์, ภิกษุสงฆ์
ประมาณหนึ่งแสน ผู้บรรลุวิชชา 3 ได้อภิญญา 6 มีฤทธิ์มาก แวดล้อมพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
ใครเล่าเห็นแล้วจะไม่เลื่อมใส ในมนุษยโลกพร้อมทั้งเทวโลก ไม่มีอะไรเปรียบ ในพระญาณของ
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์ใด ใครได้เห็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ผู้มีพระญาณ
ไม่สิ้นสุดแล้ว จะไม่เลื่อมใสเล่า ชนทั้งหลายไม่สามารถเพื่อกำจัด พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์ใด
ผู้ทรงแสดงธรรมกาย และผู้เป็นบ่อเกิดแห่งพระรัตนตรัยอย่างเดียวได้ใครเล่าเห็นพระสัมมา
สัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นแล้วจะไม่เลื่อมใส...”
อรรถกถาเสนกเถรคาถา
2
(พระสูตรว่าด้วยคาถาของพระเสนกเถระ)
“...ชื่อว่า ผู้ทรงมีการเห็นหาผู้เปรียบปานมิได้ มีผู้พระรูปกายอันประดับด้วย
มหาปุริสลักษณะอันประเสริฐ 32 และอนุพยัญชนะ 80 เป็นต้น และเพราะมีพระธรรมกาย
อันประดับด้วยคุณ มีทศพลญาณและจตุเวสารัชชญาณ เป็นต้น และมีทัสสนะอันชาวโลกทั้งสิ้น
จะพึงประมาณมิได้ และเพราะมีทัสสนะหาผู้เสมอเหมือนมิได้...”
1
2
พระสูตร และ อรรถกถา แปล ขุททกนิกาย เถรคาถา เล่มที่ 2 ภาคที่ 3.
ตอนที่ 1.(หน้า 403) : มหามกุฏราชวิทยาลัยในพระบรมราชูปถัมป์, 2525
พระสูตร และ อรรถกถา แปล ขุททกนิกาย เถรคาถา เล่มที่ 2 ภาคที่ 3
2
ตอนที่ 3.(หน้า 33-34) : มหามกุฏราชวิทยาลัยในพระบรมราชูปถัมป์, 2527
บทที่ 5 ห ลั ก ฐ า น ธ ร ร ม ก า ย ในคัมภีร์เถรวาท
DOU 157