ตัณหาและอกุศลกรรม : หน้า 83/188

เป็นต้นว่า ปาณาติบาต เมื่อนั้นอกุศลกรรมอันชั่วช้าสามานย์ มิควรที่บุคคลจะพึงกระทำได้เลย แต่ถ้าลุแก่อำานาจตัณหาแล้ว ก็อาจจะกระทำได้ทุกสิ่งทุกประการ หากตัณหาหนาแน่นอยู่ในสันดานแล้ว บุคคลย่อมกระทำอกุศลกรรมอันลามกต่าง ๆ นานาได้ เหตุนี้ตถาคตจึงตรัสเทศนาว่า ตัณหาคือความปรารถนารักใคร่ยินดีในขันธาทิโลก' นี้ เป็นทุกขสมุทัยอริยสัจ เพราะเป็นที่เกิดแห่งกองทุกข์ 5.1.3 เหตุแห่งอกุศลกรรม คือกามตัณหา สัตว์ทั้งหลายอันประกอบด้วยกามตัณหา คือปรารถนาเบญจกามคุณในมนุษยโลกนี้ย่อม กระทำอกุศลกรรม 10 ประการ คือ กายทุจริต 3 วจีทุจริต 4 มโนทุจริต 3 กายทุจริต 3 ประการนั้น ได้แก่ 1. กระทำปาณาติบาต คือ การฆ่าสัตว์ตัดชีวิต 2. กระทำอทินนาทาน คือ การฉกชิง ลักขโมย ฉ้อโกงสิ่งของของผู้อื่น 3. กระทํากาเมสุมิจฉาจาร คือ ประพฤติล่วงประเวณีภรรยา หรือสามีของผู้อื่น วจีทุจริต 4 ประการนั้น ได้แก่ บทกฎหมาย 1. กล่าวมุสาวาท คือ โกหกมายา ไม่กล่าวตามพุทธวจนะ ไม่กล่าวตามตัว 2. กล่าววาจาส่อเสียดผู้อื่น เพราะเห็นแก่อามิสสินจ้าง 3. กล่าวผรุสวาท คือ คำหยาบช้า 4. กล่าวสัมผัปปลาปวาท คือ ตลกคะนอง เพ้อเจ้อไร้สาระ มโนทุจริต 3 ประการนั้น ได้แก่ 1. อภิชฌา คือ โลภะจิตที่มุ่งหมายจะเอาของผู้อื่นมาเป็นของตน 2. พยาบาท คือ ผูกกรรมอาฆาตจองเวรแก่ผู้อื่น ขันธาทิโลก คือ โลกซึ่งเต็มไปด้วยขันธ์อย่างยิ่ง 70 DOU แม่ บ ท แ ห่ ง ธ ร ร ม