ความถือดีของกลุ่มต่าง ๆ : หน้า 195/287

อิทธิพลชี้นำต่อความรู้ความเข้าใจของผู้อื่นตามไปด้วย อย่างเช่นในปัจจุบัน ครูบาอาจารย์ใน สถาบันการศึกษา หรือแม้กระทั่งสื่อม ระทั่งสื่อมวลชน ก็มีผลต่อความคิดของประชาชนเป็นอย่างมาก โดยเฉพาะในสมัยพุทธกาล นอกจากพราหมณ์จะเป็นผู้นำทางความคิดแล้ว บางครั้งยังมี บทบาทในฐานะของนักปกครองด้วย เรื่องความมีหน้ามีตาเป็นเรื่องสำคัญของคนกลุ่มนี้ และ คนกลุ่มนี้อาศัยความรู้เป็นอำนาจในการชี้นำและปกครองผู้อื่น 3) ความถือดีของกลุ่มคฤหบดี คฤหบดีเป็นผู้มีทรัพย์เป็นอาวุธ จึงถือดีในเรื่องทรัพย์สินที่มีนั้น เพราะทรัพย์คือ อำนาจอย่างหนึ่ง ซึ่งการใช้ทรัพย์มีด้วยกัน 2 ทาง คือ หากใช้ถูกทางด้วยการให้ ก็จะเป็น ประโยชน์อย่างยิ่งใหญ่ต่อตนเองและพระพุทธศาสนา แต่หากหวงแหนไว้ ทรัพย์นั้นก็ไม่เป็น ประโยชน์แก่ใคร ๆ เลย 4) ความถือดีของกลุ่มสมณะ สมณะชื่อว่ามีทิฏฐิ คือถือดีในความเชื่อของตน ซึ่งเกี่ยวข้องกับความรู้สึกนึกคิดทางจิตใจ และมีอิทธิพลไปทำให้บุคคลอื่นเชื่อตามไปได้ด้วย เมื่อนักบวชมีความเชื่อหรือความเห็นเป็น อย่างไรก็มักมีวัตรปฏิบัติไปในทางเคร่งครัดต่อความเห็นนั้นเช่นบางพวกเห็นว่าการทรมานตนดี ก็จะทรมานตนเองด้วยวิธีต่าง ๆ อย่างเข้มงวดจริงจัง หรือบางพวกเห็นว่าการบูชาไฟ สามารถ ทำให้หมดกิเลสได้ ก็จะบูชาไฟกันอย่างจริงจัง เป็นต้น ดังนั้นไม่ว่านักบวชจะเป็นสัมมาทิฏฐิ หรือมิจฉาทิฏฐิก็ตาม ก็อาจน้อมนำใจของคนผู้ที่มีจริตอัธยาศัย หรือมีความเห็นไปใน ทางเดียวกันให้คล้อยตามกันไปได้ง่าย นักบวชจึงเป็นเหมือนผู้นำทางจิตวิญญาณของผู้คน เป็นอันมาก ซึ่งจะมีผลต่อการเผยแผ่พระศาสนาได้ วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม วางตัวอย่างไรให้เหมาะสม 1 พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม ไว้ 5 ลักษณะคือ การ เข้าไปหา การยืน การกระทำ การนั่ง และการนิ่ง ในอาการทั้ง 5 นั้น มีรายละเอียดแตกต่าง กันไปบ้างสำหรับแต่ละกลุ่มคน และสถานการณ์ ทั้งนี้เพราะความแตกต่างทางความคิด ความ มหาวิทยาลัยธรรมกาย แคลิฟอร์เนีย, แม่บทการฝึกอบรมในพระพุทธศาสนา, (ปทุมธานี : กองวิชาการ มหาวิทยาลัยธรรมกาย แคลิฟอร์เนีย, 2549), หน้า 180- 184. 184 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2