การทรมานของนางรัชชุมาลา : หน้า 241/571

อย่าก่อเวรอีกเลย ๒๔๐ จนเหนื่อยแล้วจึงปล่อยนางไป แล้วก็ลงโทษนางเช่นนี้ซ้ำแล้ว ซ้ำอีก นางรัชชุมาลาได้รับความเจ็บปวดทุกข์ทรมานมาก นึกน้อยใจในโชควาสนาของตน ที่ต้องเกิดเป็นคนรับใช้ให้เขา รังแกข่มเหง แต่ไม่รู้ว่าจะทำอย่างไรจึงจะหลุดพ้นจากเงื้อมมือ ของเจ้านายใจร้าย นางจึงเกิดความคิดขึ้นว่า เวลานายลงโทษ จะจิกผมแล้วทุบตี ดังนั้นเราควรจะโกนผมทิ้งเสีย นายจะได้ ไม่ต้องจิกหัวเราอีกต่อไป นางตรงไปที่ศาลา อาบนํ้าโกนผมเสียเกลี้ยงเกลา เมื่อ นายสาวเห็นเข้า ยิ่งเพิ่มความโกรธมากขึ้นไปอีก สั่งให้คนเอา เชือกมารัดศีรษะนาง แล้วจับปลายเชือกฉุดมาตบตีอีกบังคับไม่ให้ แก้เชือกออก ปล่อยให้รัดศีรษะแน่นอยู่อย่างนั้น เมื่อนายสาว เกิดความโกรธขึ้นมาครั้งใด ก็จะจับปลายเชือกฉุดกระชากนาง มาตบตีอย่างไม่ปรานี นางจึงได้ชื่อว่า รัชชุมาลา แปลว่า ผู้มีเชือก เป็นพวงมาลัย วันหนึ่ง พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงตรวจดูหมู่สัตว์ใน เวลาใกล้รุ่ง ได้เห็นอุปนิสัยของนางรัชชุมาลา ว่าจะได้บรรลุธรรม เป็นพระโสดาบัน พระองค์จึงเสด็จไปโปรด ประทับนั่งที่โคน ต้นไม้ต้นหนึ่ง แล้วทรงเปล่งฉัพพรรณรังสีสว่างไสวอยู่ทั่วบริเวณ