มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๒ (ยอดนักสังเกต) : หน้า 386/554

ธรระพี ประช มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๒ (ยอดนักสังเกต) ៣៨៥ เจ้าของรถ กลับแสดงให้ชาวบ้านเห็นว่า “ชายหนุ่มคนนี้วิ่งไปได้ สักพักก็ปล่อยรถ ยืนหอบด้วยความเหน็ดเหนื่อย ส่วนบุรุษนี้ วิ่งไปกับรถแล้วยังกลับมากับรถได้อีก นับเป็นคนผิดมนุษย์ทั่วไป หยาดเหงื่อแม้แต่สักนิดจากร่างกายของเขาก็ไม่มี ลมหายใจ เข้าออกก็ไม่มี ไม่มีความสะทกสะท้านเลย ประดุจผู้เป็นจอม แห่งบุรุษทั้งหลาย แสดงว่าท่านผู้นี้ต้องเป็นท้าวสักกเทวราช จำแลงมาอย่างแน่นอน” เมื่อท้าวสักกเทวราชจะแสดงอานุภาพของตน ก็สถิตอยู่ ในอากาศ เปล่งรัศมีสว่างไสวรุ่งโรจน์ ตรัสชมเชยมโหสถบัณฑิตว่า “เธอวินิจฉัยได้ยอดเยี่ยม ในโลกนี้จะมีบุคคลผู้เสมอด้วยปัญญา ของมโหสถหามีไม่” จากนั้นก็เสด็จกลับยังทิพยสถานดาวดึงส์ ฝ่ายอามาตย์ของพระราชายิ่งอยู่นานวันเข้า ก็ยิ่ง อัศจรรย์ใจ และนับถือมโหสถประดุจเทพเจ้าทีเดียว ได้ไปเฝ้า พระเจ้าวิเทหราชด้วยตนเอง พลางกราบทูลเรื่องพิสดารที่เกิด ขึ้นให้ทรงสดับว่า “มโหสถกุมารวินิจฉัยคดีได้ยอดเยี่ยมอย่างนี้ แม้ท้าวสักกเทวราชก็ยังชื่นชม เหตุไรพระองค์จึงไม่ทรงทราบ ถึงความสามารถที่พิเศษของมโหสถ” เมื่อพระราชาตรัสถามเสนกบัณฑิตผู้เป็นคนตระหนี่ ในลาภ ก็ได้รับคำทัดทานว่า “ข้าแต่มหาราชเจ้า บุคคลไม่ชื่อว่า