วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ : หน้า 266/266

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 265 อธิบายว่า (ประชา) ชนเมื่อไม่ได้การเลี้ยงชีพในประเทศอื่น ก็จำต้อง อาศัยพระราชาสักองค์หนึ่งผู้ไม่ทรงสำรวม (ในศีล) มีความประพฤติ ทางกายวาจาใจหยาบคาย แม้มีความไม่ดีที่ใคร ๆ เห็นกันว่าพระราชานี้ เป็นผู้มีความประพฤติหยาบคาย ดังนี้เป็น (อยู่) ไป เพราะการเลี้ยงชีพ เป็นเหตุฉันใด เนวสัญญนาสัญญายตนะนี้เมื่อไม่ได้อารมณ์อื่นก็จำต้อง ทำอากิญจัญญายตนะนั้นแม้มีโทษอันเห็นอยู่แล้วให้เป็นอารมณ์ฉันนั้น เหมือนกัน ก็แลเนวสัญญานาสัญญายตนะนี้ เมื่อทำอย่างนั้น ก็ย่อมเกาะ (อากิญจัญญายตนะ) ฌานนั้น เป็น ไป (เพราะไม่มีอะไรจะเกาะ) เหมือนอย่าง คนขึ้นบันไดยาว (ถึงขั้นบนแล้ว) ก็ย่อมยึดหัว (แม่) บันได (เพราะไม่มีอะไรจะยึด) และ เหมือนคนขึ้นเขา (ดินปนหิน) สุดแล้วก็ยึด ยอดมัน (เพราะไม่มีอะไรจะยึด) หรือเหมือน คนขึ้นเขา (โขดหิน) สุดแล้วก็ยันเข่าของตน (เพราะไม่มีอะไรจะยึดยัน) ฉะนั้นแล ปริเฉทที่ ๑๐ ชื่ออารุปปนิเทศ ในอธิการแห่งสมาธิภาวนา ในปกรณ์วิเศษชื่อวิสุทธิมรรค อันข้าพเจ้าทำเพื่อประโยชน์แก่ความปราโมทย์แห่งสาธุชน ดั่งนี้