การสร้างบารมีในหมู่คณะ : หน้า 63/334

สร้างสรรค์ไม่ยอมมีน้ำใจเสียสละเพื่อรักษาระเบียบร่วมกัน หมู่คณะก็ยังจะไม่พร้อมเพรียงกันอยู่ร่ำไป ทำให้พลาดโอกาสที่หมู่คณะจะเติบโตไปได้เร็วไว บุคคลผู้ไม่รักศีลและระเบียบวินัย พ่ายแพ้ต่อกิเลส ทำตามอารมณ์ตนเองมากกว่าอยากเห็นความเจริญของหมู่คณะ จึงเปรียบเสมือนตัวถ่วงความเจริญ ของหมู่คณะอย่างแท้จริง ข้อปฏิบัติอันดีที่มีขึ้นมาเพื่อความรุ่งโรจน์ของหมู่จึงต้องพินาศไป เหมือน ดวงจันทร์ถูกราหูบดบังไว้ มิให้รุ่งโรจน์อยู่ ฉะนั้น จะเห็นว่า ในทางพระพุทธศาสนาถือกันว่า “พระวินัย” เป็นดั่งรากแก้วที่จะหยั่งให้ลำต้นคือ พระพุทธศาสนา เติบโตมั่นคง แผ่กิ่งก้านสาขาไปได้ไม่สิ้นสุด แต่ต่อมาเมื่อระเบียบข้อปฏิบัติที่เคย เป็นอันเดียวกันได้ถูกทำให้แปลกแยกต่างกันไป มีการตั้งเป็นนิกายใหม่ ๆ ตามความถนัดคำสอนดั้งเดิม ที่จะนำพาสัตว์พ้นทุกข์ ทำพระนิพพานให้แจ้งได้ ก็เริ่มหลากหลายแปรไป แม้ยังชื่อว่าเป็นกิ่งก้าน ของพระพุทธศาสนา แต่ก็ถูกปรับแต่งไปนานาพันธุ์ จนมิรู้ว่าสรรพคุณดั้งเดิมยังเหลืออยู่ที่ต้นไหน กันแน่ หากข้อปฏิบัติทั้งหมดกลับเข้าสู่คำสอนดั้งเดิมดั่งต้นแม่ รากแก้วของพระพุทธศาสนาก็จะหยั่ง รากลึกยึดลำต้นมหึมาเป็นหนึ่งเดียว พามวลสรรพสัตว์ให้แจ้งซึ่งพระนิพพานได้จริงอีกครั้งดั่งพุทธกาล “นิสัยไม่เกเรดุร้าย, ถ้อยทีถ้อยอาศัย, ไม่ชอบการกระทบกระทั่ง, ให้อภัย, ไม่ถือโทษ, พร้อมเพรียงกัน, รักระเบียบวินัย, ไม่มุ่งแตกแยกแตกร้าว คอยแต่จับผิด, ไม่ดูถูกดูหมิ่นกัน และมองอย่างสร้างสรรค์” ทั้งหมดนี้จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในศีลบารมี 2.4 รักษามารยาท ขยาดการขอ สาเหตุที่ตรัสชาดก พระทศพลประทับอยู่ ณ อัคคาฬวเจดีย์ เมืองอาฬวี ทรงปรารภภิกษุ ผู้มากด้วยการขอ ทรงติเตียนภิกษุเหล่านั้น แล้วตรัสถึงโบราณกบัณฑิตทั้งหลายไม่ยอมขอเพราะกลัว หิริโอตตัปปะร้าวฉาน ทรงนำเรื่องในอดีตมาสาธกดังต่อไปนี้ ครั้งหนึ่ง มีบุรุษหนุ่มผู้ปราดเปรื่องเรื่องปัญญา ท่านมองเห็นภัยในวัฏสงสารว่าเกิด แก่ เจ็บ ตายนั้นเป็นของธรรมดา การทำมาหากินก็เป็นของมีกังวล การกำจัดทุกข์ทนเป็นของต้องทำ จึงต้องการ ชีวิตที่ปลอดกังวลจากเครื่องพันธนาการได้มุ่งสู่ป่าบวชเป็นบรรพชิตหาความสุขวิเวกอยู่ป่าอันรื่นรมย์ มาช้านาน.. วันหนึ่งฤๅษีออกป่าสู่เมือง เนื่องด้วยอาหารรสเปรี้ยวเค็มเพื่อประโยชน์ต่อร่างกาย พระราชา พลันพบเห็นฤๅษีแล้วเกิดความเลื่อมใสอาราธนานิมนต์ให้พำนักในพระราชอุทยาน ต่อมากาลล่วง ฤดูฝน พระฤาษีประสงค์จะกลับป่าตามเดิมเพราะกิจของตนเสร็จมานานแล้ว อีกทั้งในเมืองก็แสนจะ ชุลมุนวุ่นวาย ไม่สงบเหมือนป่าดงพงไพร แต่ก็คิดว่า.. พรหมทัตตชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 58 หน้า 538-544 46 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร