การพิสูจน์มิตรแท้ : หน้า 222/334

ทำตัวคล้ายหมดแรง พรานป่าคิดว่ากวางนี้หมดแรงแล้วจึงรีบถือหอกวิ่งไล่ตามไป กวางล่อนาย พรานเข้าป่าได้แล้วก็เหยียบรอยเท้าลวงไปทางอื่น จากนั้นรีบวิ่งย้อนกลับไปช่วยเต่าอย่างเร็วปานลม พัด จิตกระวัดคิดถึงแต่เต่า แม้ต้องเอาชีวิตเป็นเดิมพันก็ต้องช่วยสหายนี้ให้จงได้ เมื่อเต่าให้ชีวิตต ไฉนตนจะให้ชีวิตคืนบ้างมิได้เล่า? นกลงมาให้กำลังใจลุ้นสุดตัวอยู่ข้าง ๆ กวางก็รีบเอาเขายกกระสอบขึ้น แล้วทิ้งทุ่มลงดินขวิดพัลวันจนกระสอบฉีกขาดพาเต่าออกมาลง กวางกล่าวกับสองสหายอย่างซาบซึ้ง ใจจริง ๆ ว่า.. “เราได้ชีวิตคืนมาเพราะได้พวกท่านแท้ๆ คุณธรรมน้ำใจมิตรนี้ท่านได้ทำแก่เราแล้ว เดี๋ยว นายพรานคงจะมารังควานพวกเราอีก ฉะนั้นตอนนี้ สหายนกเอ๋ย! ท่านจงพาลูกเล็ก ๆ ของท่านย้าย ไปที่อื่นก่อนเถิด เดี๋ยวจะไม่ทันการณ์ สหายเต่า! ท่านจงรีบลงน้ำลึกไปรักษาตัวเถิดนะ” นับแต่นั้นมาสัตว์ 3 สหายก็ได้พิสูจน์ความเป็นมิตรแท้แน่นอนแล้วกลับยิ่งซื่อสัตย์จริงใจต่อกัน แน่นแฟ้นจนใครๆ มิอาจทําลายมิตรธรรมของทั้ง 3 ลงได้เลยคุณธรรมแห่งมิตรติดตัวไปจนตาย ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า นายพรานครั้งนั้นมาเป็นเทวทัต นกสตปัตตะมาเป็นสารีบุตร เต่ามาเป็นโมคคัลลานะ กวางมาเป็นตถาคตแล จากชาดกเรื่องนี้ เบื้องต้นกวางต้องการรักษาชีวิตตน ต่อมายอมสละชีวิตตนคืนบ้าง ทั้งสอง แสดงความจริงใจไม่ทิ้งมิตรธรรมต่อกัน ชื่อว่ารักธรรมยิ่งกว่าชีวิต จึงวางใจวางชีวิตให้แก่กันได้ ส่วน ผู้ที่คอยจะเอาเปรียบผู้อื่นเสมอ เมื่อคบใครก็มุ่งจะเอาเปรียบเพื่อน เอาความซื่อตรงจริงใจของเพื่อน มาใช้หาความสุขใส่ตัวโดยไม่คำนึงถึงทุกข์ของเพื่อน เป็นการทำลายสัจจบารมีของตนลงอย่างยิ่ง เมื่อ ไม่จริงใจ ต่อมิตรได้ ก็ไม่จริงใจต่อคนทั้งหลายได้ “นิสัยมีน้ำใสใจจริง, ไม่เป็นคนเทียมมิตร, ไม่ทิ้งสหายยามมีภัย, ไม่ดีแต่พูด, รักษา มิตรธรรมแม้ต้องแลกด้วยชีวิต และไม่รักตัวกลัวตายจนทิ้งธรรม” ทั้งหมดนี้จึงนับเป็นนิสัยในวิถี นักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในสัจจบารมี ในส่วนท้ายนี้จะเสริมถึงลักษณะของมิตรแท้แลมิตรเทียมดังนี้ มิตรเก๊ 4 เหล่านี้ พึงทราบว่าไม่ใช่มิตรคือ มิตรปอกลอก มิตรดีแต่พูด มิตรหัวประจบ และ มิตรชักชวนไปทางฉิบหาย พึงเว้นเสียให้ห่างไกลเหมือนคนเดินทางเว้นทางมีภัยเฉพาะหน้า ฉะนั้น มิตรปอกลอก เปรียบเหมือนทากคอยสูบชีวิตของเพื่อนไปคิดเอาแต่ได้ฝ่ายเดียว เสียให้น้อย แต่เอาให้มากยามเพื่อนเดือดร้อนก็ไม่รับทำกิจของเพื่อนคบหาเพราะเห็นแก่ประโยชน์ตนเท่านั้น ส่วน มิตรดีแต่พูด มักพูดเลื่อนลอย ชอบอ้างสิ่งที่ล่วงเลยมาแล้วและสิ่งที่ยังไม่เกิดมาพูด ช่วยเหลือในสิ่ง ไร้สาระ แต่ยามต้องการให้ช่วยก็แสดงอาการขัดข้อง ส่วนมิตรหัวประจบ เมื่อเพื่อนทำชั่วก็คล้อยตาม บทที่ 7 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด สั จ จ บารมี DOU 205