ชาดก วิถีนักสร้างบารมี : หน้า 179/334

สุนัขจิ้งจอกมายุยงทำลายก็แตกกันถึงตาย เราคาดการณ์ไม่ผิดเลยจริงๆ” จากนั้นพระราชาทรงเปล่งอุทานว่า... “ผู้ใดเชื่อถือค่าของคนส่อเสียดมุ่งทำลายความสนิทสนมของคนอื่น ผู้นั้นจะต้องนอนตาย อย่างนี้ ส่วนผู้ใดไม่เชื่อถือคำของคนส่อเสียด ผู้นั้นย่อมประสบสุขเหมือนคนไปสวรรค์ ความส่อเสียด นั้นแหละ! จะตัดมิตรภาพลงได้เหมือนดาบอันคมกริบ” สุนัขจิ้งจอกกัดกินโคและราชสีห์อย่างเอร็ดอร่อยเป็นที่สุด หลังจากที่มันกินเดนเนื้ออื่น มานานจนเบื่อ วันนี้มันสมใจไม่เสียแรงที่ยุยงใส่ความสัตว์ทั้งสอง พระนคร.. พระราชารับสั่งให้เก็บหนังและเขี้ยวของไกรสรราชสีห์ไว้ดูเตือนพระทัย แล้วเสด็จกลับ ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า พระราชาครั้งนั้นได้มาเป็นตถาคตแล จากชาดกข้างต้น ค่ายุยงเห็นจะเป็นของคู่โลก และเป็นศัตรูคู่นักสร้างบารมีมาทุกยุคสมัย เรื่องมานะทิฏฐิมีอยู่ในใจทุกคนเหมือนไฟที่รอเชื้อ คำยุยงส่อเสียดนี้ไม่ต่างจากเชื้อเพลิงที่ใส่เข้าไป บางคนเพียงได้รับข้อมูลบางอย่างเท่านั้น ไฟโทสะก็พร้อมประทุได้ทันทีโดยคร้านที่จะไปพิสูจน์ ทั้งนี้ เพราะขันติมีไม่พอจึงไม่อาจสงบใจรอคอยการพิสูจน์ได้ หากนักสร้างบารมีไม่ฝึกข่มใจ สยบอารมณ์ ไว้ก่อน ความหุนหันพลันแล่นนี้เองจะฆ่าทำลายขันติบารมีลงไปอย่างไม่ปราณี “นิสัยข่มอารมณ์, ไม่หุนหัน, ไม่ด่วนตัดสิน, ใจหนักแน่น, รักการสงบใจพิจารณา, รัก ความอดทน ทนเสียงวิพากษ์วิจารณ์คำนินทา และคำสรรเสริญได้ด้วยใจปกติ” ทั้งหมดนี้จึงนับ เป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในขันติบารมี 6.4 ธรรมชนะอธรรม 1 สาเหตุที่ตรัสชาดก ภิกษุสนทนากันในโรงธรรมสภาว่า พระเทวทัตเกรี้ยวกราดกับ พระตถาคตเจ้าจึงถูกแผ่นดินสูบเสียแล้ว พระทศพลเสด็จมาทรงทราบเรื่องนั้นแล้วตรัสว่า มิใช่แต่บัดนี้ เท่านั้น แม้ในกาลก่อน เธอก็เคยให้ประหารในธรรมจักรมาแล้ว จึงได้นำอดีตมาสาธกดังต่อไปนี้ สมัยหนึ่ง ณ โลกสวรรค์ มีเทพบุตรองค์หนึ่งนามว่า “ธรรม” ทุกจันทร์เพ็ญ ธรรมเทพบุตร จะทรงรถทิพย์ลงไปยังโลกมนุษย์ ชักชวนชาวโลกให้ยึดถือกุศลกรรมบถ 10 งดการฆ่าสัตว์ บำรุง บิดามารดา ประพฤติธรรม เป็นต้น แล้วจะมีสวรรค์เป็นที่ไป ขณะธรรมเทพบุตรแล่นรถเวียนขวาไป ธรรมเทวปุตตชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 58 หน้า 23-30 162 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร ราง