ข้อความต้นฉบับในหน้า
“อย่างไรกันรึ? ขอท่านจงอธิบายเนื้อความให้ประจักษ์ซิ!” ยักษ์ถามอย่างฉงน
“ผู้ใดเชื้อเชิญคนที่ไม่เคยคุ้นเคยกันทั้งมีเคยพบเห็นกันให้นั่งอาสนะ ให้ข้าว ให้น้ำ บุรุษควร
ทำประโยชน์แก่ผู้นั้นตอบแทน บัณฑิตทั้งหลายย่อมกล่าวผู้นั้นว่าเดินไปตามทางที่เดินไปแล้ว นี้คือ
สาธุนรธรรมที่หนึ่ง
บุคคลอยู่ในบ้านผู้ใดแม้เพียงคืนเดียวทั้งยังได้ข้าวและน้ำด้วยยิ่งไม่ควรคิดร้ายต่อผู้นั้นแม้ด้วย
ใจ ผู้คิดร้ายชื่อว่าเผาฝ่ามืออันชุ่มและชื่อว่าประทุษร้ายมิตร นี้คือสาธุนรธรรมที่สอง
บุคคลนั่งหรือนอนในร่มเงาของไม้ใดไม่ควรหักรานกิ่งของร่มไม้นั้น เพราะผู้ประทุษร้าย
มิตรเป็นคนชั่วช้า นี้คือสาธุนรธรรมที่สาม
หญิงที่สามียกย่องบูชายังกลับมาดูหมิ่นสามีนั้นได้ ดังนั้นบุคคลไม่ควรตกอยู่ในอำนาจ
ของหญิงแล้วทําความชั่ว นี้คือสาธุนรธรรมที่สี่
ท่านจงประกอบด้วยสาธุนรธรรม 4 ประการนี้แล้วจะเป็นผู้ตั้งอยู่ในธรรม”
ปุณณกยักษ์ตริตรองคำพูดของวิธูรบัณฑิตแล้วพลันรู้สึกถึงความผิดของตนขึ้นมาทันทีว่า..
“เรานี้ได้รับลาภสักการะและยศอันยิ่งใหญ่อยู่ในบ้านของวิธูรบัณฑิตมาตลอด 3 วัน เรายัง
ทําชั่วเช่นนี้ได้ลง นี้ก็เพราะผู้หญิงแท้ๆ เราได้ประทุษร้ายต่อมิตรนับว่าไม่ประพฤติตามสาธุนรธรรม
เลย เราทำผิดถึงนี้เพราะนางนาคมาณวิกาคนเดียว ไม่เอาล่ะกับนางนาคนั้น เราจะหันมาเช็ดน้ำตา
ที่เปื้อนใบหน้าของชาวอินทปัตตนครให้เบิกบานใจดีกว่า”
ยักษ์กล่าวว่า..
“ข้าพเจ้าขอปล่อยท่านกลับบ้าน ธิดาพญานาคข้าพเจ้าไม่ต้องการแล้ว เพราะคำสุภาษิต
ของท่านโดยแท้ข้าพเจ้าจึงไม่ฆ่าท่าน”
“อย่าเพิ่งก่อน! ท่านโปรดนำข้าพเจ้าไปนาคพิภพก่อนเถิด ข้าพเจ้าเองก็อยากเห็นท้าววรุณผู้
เป็นอธิบดีแห่งนาคและวิมานที่ข้าพเจ้าไม่เคยเห็นมาก่อนเหมือนกัน” วิธูรบัณฑิตกล่าวขอร้องยักษ์
“ท่านไม่ควรไปดูสิ่งที่ไม่เป็นประโยชน์ต่อท่าน มันเสี่ยงที่ท่านจะไปยังที่อยู่ของศัตรู!” ยักษ์รีบ
กล่าวทัดทาน
“เอาเถิด! ข้าพเจ้าไม่รังเกียจความตาย เพราะข้าพเจ้าไม่ได้ทำชั่วอะไรไว้ อีกประการข้าพเจ้า
ต้องการกล่าวแสดงธรรมให้แก่พญานาคได้ฟัง ท่านโปรดนำข้าพเจ้าไปที่นั้นทีเถิด” บัณฑิตกล่าวยืนยัน
จิตจำนงค์
ปุณณกยักษ์ไม่ขัดได้ให้วิธุรบัณฑิตนั่งบนหลังม้าแล้วควบม้าบินไปโดยพลันในใจก็พลางคิดว่า
ถ้าหากนาคราชเห็นวิธูรบัณฑิตแล้วมีท่าทีเป็นมิตรก็ดีไป แต่หากคิดเป็นศัตรูเราจะอุ้มบัณฑิตขึ้นมา
224 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี