ข้อความต้นฉบับในหน้า
5.6 นักสู้ฝ่าสมุทร’
สาเหตุที่ตรัสชาดก ในกรุงสาวัตถี อุบาสกถวายมหาทานแด่พระทศพลพร้อมด้วยหมู่สงฆ์
ตลอด 7 วัน ทั้งยังถวายรองเท้าอย่างดี พระทศพลทรงอนุโมทนาแล้วตรัสถึงบัณฑิตในกาลก่อนได้
ที่พึ่งด้วยผลานิสงส์ที่ถวายรองเท้า เมื่ออุบาสกทูลอาราธนา จึงทรงนำเรื่องในอดีตมาสาธกดังนี้
ในอดีตกาล มีเศรษฐีท่านหนึ่งนามว่าสังขะ ได้ตั้งโรงทานที่ประตูเข้าออก 4 มุมเมือง ที่ลาน
กลางเมืองและหน้าบ้านตนเองรวมเป็น 6 แห่ง บริจาคทรัพย์วันละ 60,000 วันหนึ่งเศรษฐีคิดว่า
ถ้าทรัพย์เราหมดก็อดให้ทาน ก่อนทรัพย์จะหมดเราต้องไปหาทรัพย์มาเพิ่มเสียก่อน จึงบรรทุก
สินค้าเต็มล่าเรือ ฝากภรรยาให้ตรวจดูโรงทานแทนไปก่อนจนกว่าตนจะกลับมา เศรษฐีรวบรวม
บริวารช่วยกันขนสินค้าไปริมทะเลเพื่อรอบรรทุกขึ้นเรือไปค้าขายที่สุวรรณภูมิ
ขณะนั้นเอง สังขเศรษฐีเห็นพระปัจเจกพุทธเจ้าดำเนินผ่านมาโดยมิได้สวมรองเท้าเหยียบบน
ทรายร้อนผ่าวราวถ่านไฟก็ให้เกิดปีติใจร่าเริงยินดีว่าช่างเป็นบุญของเราแท้วันนี้ รีบถอดรองเท้าของตน
วิ่งเข้าไปนิมนต์พระปัจเจกพุทธเจ้าให้เข้าไปยังโคนต้นไม้ พร้อมขนทรายมาปูให้เป็นที่นั่งเอาผ้าห่มมา
รองเป็นอาสนะ นำน้ำกรองมาล้างเท้าพระปัจเจกพุทธเจ้า เสร็จแล้วจึงเอาน้ำมันหอมทาเช็ดถูรองเท้า
ของตนจนสะอาด นำมาสวมเข้ากับเท้าของพระปัจเจกพุทธเจ้า แล้วถวายร่มส่งพระปัจเจกพุทธเจ้าจาริก
ต่อไป..
เศรษฐีขึ้นเรือขนสินค้าออกทะเลแล่นไปได้ 7 วันเท่านั้น ก็เกิดลมพายุใหญ่ซัดเรือแตก ผู้คนใน
เรือก็สติแตกตามไปด้วย ต่างพากันวุ่นวายไหว้อ้อนวอนพระเจ้ากันระงม แต่เศรษฐีไม่งมงายตามคนอื่น
รีบไปหาน้ำมันมาทาทั่วตัวให้ลอยน้ำได้ดีแล้วคว้าน้ำตาลกรวดกับเนยมาทานจนอิ่มเพื่อสะสมพลังงาน
จากนั้นรีบปีนขึ้นเสากระโดงเรือเพื่อกำหนดทิศทาง แล้วกระโจนออกสุดแรงจนพ้นรัศมีปลาร้ายได้
และ ว่ายน้ำต่อไปโดยไม่มีทีท่าว่าจะเห็นฝั่ง หวังแต่ว่าหลังเส้นขอบฟ้านั้นคงต้องมีฝั่งให้ตนขึ้นได้บ้าง
เศรษฐีพยายามว่ายไปจนพลบค่ำก็ยังไร้วี่แววได้เห็นฝั่ง ลอยคออยู่กลางทะเลมืดมิดน่ากลัว
คลื่นซัดทั่วท้องมหาสมุทรเสียงดังราวคนบ้าคลั่งไม่หยุดหย่อน ถึงกระนั้นเศรษฐีก็ไม่ท้อถอยถอดใจ
ปล่อยตัวให้จมลง ยังคงลอยคอว่ายต่อไปเรื่อยๆ ทั้งคืนจนถึงเช้า สลับมืดสว่างอยู่อย่างนี้ถึง 7 วัน
จนอ่อนล้าเต็มที่ วันนี้เป็นวันที่ 7 สังขเศรษฐีก็ยังไม่ย่อท้อ ถ้าหยุดก็ต้องจมน้ำตายทันที ถ้าสู้ไป
จนตายอย่างน้อยในเฉพาะหน้าก็ยังรอดอยู่ รอดอยู่แม้เพียงวันเดียว ปาฏิหาริย์ก็อาจเกิดขึ้นได้
เศรษฐีว่ายไปพลางสังเกตเห็นพระจันทร์เต็มดวงก็รู้ว่าวันนี้เป็นวันอุโบสถ จึงเอาน้ำเค็มบ้วนปาก
อธิษฐานจิตรักษาศีล 8 แล้วว่ายต่อไป..
ขณะนั้นเอง มีเทพธิดาถืออาหารทิพย์เหาะมาแต่ไกล เพื่อนำมาให้เศรษฐีทาน เศรษฐีไม่ได้
ทานอะไรมาเลยมาตลอด 7 วันจนในท้องไม่เหลืออะไรแล้ว ทั้งหิวทั้งหมดสิ้นเรี่ยวแรงจนแทบจะออกแรง
"สังขชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 59 หน้า 801-814
144 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี