ข้อความต้นฉบับในหน้า
ให้ดีเหมือนอย่างเคย
วันหนึ่งเกิดสงครามชายแดนขึ้น พระราชาพากองกำลังรีบรุดไปปราบกบฏ พอไปถึง
สนามรบพวกทหารเก่าต่างละล้าละลังตั้งท่าทีมองดูทหารใหม่อยู่คิดว่าทหารที่มาใหม่จะรู้หน้าที่ดี
ส่วนทหารใหม่ที่เป็นแขกก็ไม่รบตั้งท่าที่ดูทหารเก่าเพราะคิดว่าทหารเก่าจะรู้หน้าที่ดี ตกลงว่าทั้ง
ทหารเก่าและทหารใหม่ไม่รบเลย พระราชาสู้รบอยู่พระองค์เดียวทรงพ่ายแพ้ปราชัยอย่างยับเยิน
ชนิดถูกพับสนาม แล้วเสด็จกลับประทับรอยร้าวแห่งความสำนึกผิดในพระทัยว่า...
“ที่เราปราชัยครั้งนี้ เพราะเราทำการสงเคราะห์แต่พวกทหารใหม่ที่เป็นแขกแท้ๆ”
พระราชาทรงกลุ่มพระทัยที่ปราบกบฏกองทัพเล็กๆ ก็ยังไม่ได้ จึงไปสนทนากับท่านบัณฑิต
ให้สบายพระทัย บัณฑิตแห่งนครทูลเล่าเรื่องเป็นอุทาหรณ์ถวายพระราชาว่า..
ในกาลก่อน มีพราหมณ์คนหนึ่งชื่อธูมการีได้ต้อนแพะฝูงใหญ่สร้างคอกไว้ในป่า ก่อควันไฟ
ป้องกันยุง ดูแลให้ฝูงแพะดื่มนมกันอย่างสบาย ต่อมาวันหนึ่งเขาเห็นฝูงชะมดผิวสีทองเดินมาหา เขา
เกิดสิเน่หาในชะมดเหล่านั้นอย่างมากเอาไฟมาก่อกันยุงให้เอาข้าวของและอาหารต่างๆ ที่ให้แก่แพะมา
ให้ชะมดหมดทุกอย่าง ไม่เอาใจใส่แพะเลย จนเมื่อถึงฤดูกาลที่ยุงซาลงแล้วเหล่าชะมดก็หนีกลับเข้า
ป่าหิมพานต์ตามเดิม พราหมณ์กลับมาดูแพะก็ไม่เห็นแพะเสียแล้ว และต่างกระจัดกระจายเข้าป่าหนีไป
หากินกันหมด พราหมณ์จึงเป็นโรคผอมเหลืองเพราะความเศร้าโศก ในที่สุดก็สิ้นชีวิตลงตรงนั้นเอง..
“มหาบพิตร พราหมณ์คนนี้ทำการสงเคราะห์สัตว์ที่จรมาจึงเศร้าโศกถึงความพินาศมากกว่า
พระองค์ตั้งร้อยเท่าพันเท่า” แล้วทูลต่อว่า...
“ผู้ใดละทิ้งคนภายในของตนซึ่งเป็นคนเก่าแก่แล้วทำความรักใคร่คนที่มาใหม่ผู้นั้นย่อมเศร้า
โศกมากเหมือนพราหมณ์รูมการีที่ข้าพระองค์ทูลแสดงถวายพระองค์ไปแล้วฉะนั้น”
พระราชาทรงได้พระสติจำเดิมแต่นั้นมาพระองค์ก็ทรงทำการสงเคราะห์แต่คนภายในเท่านั้น
ทรงหมั่นบำเพ็ญบุญ ทำทาน เป็นผู้มีสวรรค์เป็นที่ไปในภายภาคหน้า
ประชุมชาดก
พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า พระเจ้าธนัญชัยในครั้งนั้นมาเป็นพระอานนท์พราหมณ์มการ
มาเป็นพระเจ้าปเสนทิโกศล บัณฑิตมาเป็นตถาคตแล
จากชาดกเรื่องนี้ ผู้มีบริวารและหมู่มิตรสหายควรจริงใจต่อกันให้เสมอต้นเสมอปลาย เพราะ
อย่างไรก็ร่วมทุกข์ร่วมสุข มีอุปการะต่อกันมาก่อน มาตรแม้นมีคนใหม่เข้ามาเป็นธรรมดาที่ต้องให้การ
ต้อนรับอย่างดี แต่มิจำเป็นต้องละเลยคนเก่า หากคบคนไม่จริงใจก็จะกลายเป็นมิตรโลเล เป็นที่น่า
รังเกียจของสหาย
192 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี