ชาดก วิถีนักสร้างบารมี : หน้า 102/334

หนังสดปกปิดไว้นอนตายขึ้นพองมีสีเขียวคล้ำ ถูกทอดทิ้งไว้ในสุสาน กาลนั้นญาติทั้งหลายย่อมไม่ ห่วงอาลัย สุนัขบ้าน สุนัขจิ้งจอก นกตะกรุม หนอน กา แร้ง และสัตว์ทั้งปวงอื่นๆ ย่อมเคี้ยวกิน การประดับตกแต่งกาย ย่อมเหมือนทำจิตรกรรมผิวหม้อที่เต็มไปด้วยคู คนพาลทั้งหลายทำเหมือนจะไม่แก่ไม่ตาย จมอยู่ในเปลือกตมคือกามคุณ มัวเมาประมาทอยู่ ดุจสุกรจมอยู่ในคูถ ฉะนั้น เมื่อยังระลึกถึงกามอยู่ตราบใด ก็ไม่ได้ความอิ่มใจไปตราบนั้น ชนใดเอากายและใจหลีกเว้น จากกามทั้งหลาย ชนเหล่านั้นนั่นแลชื่อว่าเป็นผู้อิ่ม บรรดาความอิ่มทั้งหลาย ความอิ่มปัญญา ประเสริฐ เพราะผู้อิ่มปัญญาย่อมไม่เดือดร้อนจากกาม ตัณหาทำให้อยู่ในอำนาจไม่ได้ ช่างทำรองเท้า เว้นส่วนที่ควรเว้น เลือกเอาแต่ส่วนที่ดีมาทำ ย่อมมีความสุข เราก็ฉันนั้น พิจารณาด้วยปัญญาแล้ว ละกามเสียจะถึงความสุข ลาภ สรรเสริญ สักการะ และการบูชาในตระกูลอื่นนั้น บัณฑิตกล่าวว่าเป็นเชือกตมของ พรหมจรรย์ ราชาทั้งหลายหากทรงกริ้วแล้ว ย่อมทำความวอดวายให้ได้ในพริบตา บัณฑิตกล่าว พระราชาเช่นนั้นว่าเป็นอสรพิษของพรหมจรรย์ บุคคลละสิ่งยึดถือว่าเป็นของเราแล้วประพฤติตนเป็นนักบวชก็ต้องประกอบด้วยความละอาย ความอดกลั้น ความฝึกตน และความอดทน ไม่โกรธง่าย ละวาจาส่อเสียดจึงจะชื่อว่าเป็นสมณะ สมณะนั้นมีการกระทำอย่างนี้จึงจะเข้าถึงแดนสวรรค์ความถือว่าสิ่งนี้เป็นที่รักของเราหรือสิ่งนี้ไม่เป็น ที่รักของเราย่อมไม่มีแก่บรรพชิต ไม่ได้ ภิกษุผู้ชอบคลุกคลีด้วยหมู่ จักเป็นผู้อยู่รูปเดียว ยินดียิ่งในความสงัดเงียบ ข้อนี้ย่อมเป็นไป ภิกษุมุ่งความเป็นสมณะควรปรารถนาดำรงชีวิตอยู่อย่างง่าย ๆ เหมือนงูอาศัยรูหนู ฉะนั้น บุคคลเป็นไปตามโลกามิสคล้อยตามอำนาจกิเลส ยึดถือกามคุณ 5 ว่าเป็นที่น่าพึงพอใจ ย่อมเดือดร้อนลำบากถึงความพินาศในท่ามกลางหมู่ญาติและสหาย กามคุณเหล่านี้เช่นกับลูกชนัก เมื่อได้ที่ตั้งในหัวใจครั้งเดียวย่อมทำถึงตายได้ทีเดียว ดุจจระเข้ไล่ตามปลา ถูกชนักปักจนตาย ฉะนั้น ผู้เป็นฆราวาส หากไม่มุมานะทํางาน ไม่กล่าว มุสาบ้าง ไม่ใช้อำนาจลงโทษเสียบ้าง การครองเรือนก็ตั้งอยู่ไม่ได้ เช่นนี้ใครเล่าจะครองเรือนมิให้บกพร่องได้ความยินดีนั้นก็ได้แสนยาก เราหมดความดิ้นรนที่จะคิดครองเรือนอันให้มีครบได้ยากยิ่ง ใครเล่าจะครองเรือนนั้นได้ บ ท ที่ 3 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด เ น ก ข ม ม บ า ร มี บ ที่ DOU 85