ข้อความต้นฉบับในหน้า
พระราชานั้นจะแตกเป็นสองแฉกเหมือนลิ้นงู”
“ท่านนั่นแหละ! เป็นน้องชายของโกรกลัมพกะ ส่วนโกรกลัมพกะนี้เป็นพี่ชายท่าน!” พระราชา
ตรัสมุสาวาท เป็นครั้งที่ 4
4
แผ่นดินได้สูบลงไปถึงบั้นพระองค์ ฤาษีทูลเตือนอีกว่า
“พระราชาพระองค์ใดทรงทราบอยู่ แล้วแกล้งตรัสไปเสียอย่างอื่น พระชิวหาของพระราชา
นั้นจะไม่มีเหมือนปลา”
พระราชาตัดสินพระทัยทำมุสาวาทต่อเป็นครั้งที่ 5..6..7 เวลานั้นฟ้าได้สั่นสะเทือนเลื่อน
ลั่นแผ่นดินพลิกผันแยกออกเปลวไฟพวยพุ่งร้อนแรงจากอเวจีขึ้นไหม้พระราชาทันที มหาชนพากันตกใจ
กลัวสุดขีด อุทานออกมาดังลั่นท้องพระลานหลวงว่า...
“คนพูดมุสาวาทตกนรกอเวจีแล้วๆ”
เมื่อเหตุการณ์สงบลง พระราชโอรสทั้งหลายก็กระจายกันไปสร้างเมืองใหม่ ทิ้งเมืองนี้ให้
เป็นเมืองร้าง ตั้งเป็นอนุสรณ์แห่งอเวจีสืบไป..
ประชุมชาดก
พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า พระเจ้าอุปจิรราชในครั้งนั้นมาเป็นพระเทวทัต ส่วน
กปิลดาบสมาเป็นตถาคตแล
จากชาดกเรื่องนี้ น้องชายปุโรหิต นอกจากไม่จริงใจต่อพี่ชายแล้ว ยังมุ่งทำลายสหายผู้เป็น
พระราชาอีกด้วย หวังเพียงประโยชน์ตนจนไม่เคยเป็นมิตรกับใครอย่างจริงใจ คนเช่นนี้ไม่มี
ประโยชน์เลยที่จะแสดงไมตรีคบหา มีแต่จะนำความฉิบหายมาสู่ตน ดังเช่นพระราชาผู้หลงสหายชั่ว
แม้ยามคิดจะกลับตัวกลับใจ ก็ยังถูกลวงให้พูดโกหกอีกจนต้องไปอเวจี เสียแรงที่มอบความไว้ใจให้
“นิสัยรักคำสัตย์, ไม่ทำความจริงให้คลาดเคลื่อน, หวังดีต่อมิตร, ไม่คิดคด และไม่
ชอบข้องแวะบาปมิตร” ทั้งหมดนี้จึงนับเป็น
ในนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในสัจจบารมี
7.3 เพราะปากมาก จึงถูกกระชากวิญญาณ
สาเหตุที่ตรัสชาดก ภิกษุสนทนากันในโรงธรรมสภาว่า ภิกษุโกกาลิกะด่าพระสารีบุตรและ
พระมหาโมคคัลลานะ บังเกิดในปทุมนรกเพราะอาศัยปากของตน เรื่องมีอยู่ว่า
พระอัครสาวกทั้งสองทูลลาพระทศพลหลีกเร้นไปอยู่เงียบๆ ที่ชนบท ถึงที่อยู่ของพระโกกา-
ลิกะแล้วขอจำพรรษา ครั้นออกพรรษาแล้วบอกลาพระโกกาลิกะเพื่อกลับมาเฝ้าพระทศพล ชาวบ้าน
"โกกาลิกชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 58 หน้า 588-592
บทที่ 7 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด สั จ จ บ า ร มี DOU 189