ชาดก วิถีนักสร้างบารมี : หน้า 101/334

ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่าเทพธิดาในกาลนั้นมาเป็นภิกษุณีอุบลวรรณา นายสุนันทสารถี มาเป็นพระสารีบุตร ท้าวสักกะเป็นพระอนุรุทธ์ พระชนกและพระชนนีเป็นมหาราชสกุล ส่วนบัณฑิต ผู้ทําเป็นใบ้และง่อยเปลี้ยคือตถาคตแล จากชาดกเรื่องนี้ พระเตมียราชกุมารทรงยอมสละราชสมบัติอันเป็นที่รวมแห่งกามทั้งห ลงได้ทรงยอมตายเพื่อให้ได้มาซึ่งพรหมจรรย์ ส่วนผู้ได้พรหมจรรย์มาครอบครองแล้วก็สมควรยอมตาย เพื่อรักษาเอาไว้ แม้ต้องรักษาพรหมจรรย์ทั้งน้ำตาก็ตาม โดยถือหลักว่า ยอมตายก็ไม่ยอมทอดทิ้ง พรหมจรรย์เด็ดขาด เช่นนี้จึงนับว่า เดินในวิถีนักสร้างบารมีอย่างมีศักดิ์ศรี ไม่มีกามจูงจมูก “นิสัยรักหวงแหนพรหมจรรย์ ยอมกลั้นใจตายก็ไม่ทอดทิ้งพรหมจรรย์ และเห็นภัย ในนรกอยู่เสมอ” จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในเนกขัมมบารมี 3.5 ภาษิตในหมวดเนกขัมมบารมีที่มีมาในชาดก ผู้หลงในกามเพราะไม่พิจารณาความเป็นอสุภะ มิได้ฝึกใจให้มีกำลังหักห้ามกามาอารมณ์ อย่างต่อเนื่อง ผู้ปราศจากกามราคะย่อมน่าเข้าใกล้ เป็นที่เย็นใจ ไม่เร่าร้อน ผู้สงัดจากกามจะละวาง อามิสในโลกได้ มีนิสัยชอบสงัดวิเวก ไม่ชอบคลุกคลีด้วยหมู่คณะ เพราะเห็นโทษแจ้งในใจ ร่างกายเต็มด้วยซากศพ 32 ประการ ประโยชน์อะไรด้วยร่างกายนี้ที่ประดับแล้ว เพราะกายนี้ เทวดา พรหม มิได้เนรมิต ไม่ใช่สำเร็จด้วยทอง ด้วยแก้วมณี ด้วยจันทน์เหลือง ไม่ใช่เกิดจากห้องแห่งดอก บุณฑริก ดอกโกมุท และดอกอุบลเขียว แต่ที่แท้เต็มไปด้วยคูถไม่สะอาด มิใช่เต็มด้วยอมฤตโอสถ ที่แท้เกิดในซากศพ มีมารดาบิดาเป็นแดนเกิด มีการขัดสีและการนวดฟันเป็นนิตย์ มีการแตก ทําลายและกระจัดกระจายไปเป็นธรรมดา ดุจป่ารกชัฏอันตัณหายึดจับ เป็นเหตุแห่งความโศก เป็น ที่ตั้งแห่งความร่ำาไร เป็นที่อยู่อาศัยแห่งโรคทั้งปวง เป็นบ่วงรับเครื่องกรรมกรณ์ มีของเสียภายใน ไหลออกภายนอกเป็นนิตย์ เป็นที่อยู่ของหมู่หนอนหลายตระกูล จะไปยังป่าช้ามีความตายเป็นที่สุด กายประกอบด้วยกระดูกและเป็นฉาบทาด้วยหนังและเนื้อ ถูกผิวหนังปกปิดไว้ไม่ปรากฏตามความเป็น จริง เต็มไปด้วยลำไส้ใหญ่ เต็มท้องด้วยตับ หัวใจ เนื้อหัวใจ ปอด ไต ม้าม น้ำมูก น้ำลาย เหงื่อ มันข้น เลือด ไขข้อ ดี และมันเหลว ของไม่สะอาดย่อมไหลออกจากช่องทั้ง 9 ของกายนั้นทุกเมื่อ คือขี้ตาไหลออก จากตา ขี้หูไหลออกจากหู น้ำมูกไหลออกจากจมูก บางคราวออกทางปาก ดีและเสมหะย่อมไหลออก จากกายเป็นหยดเหงื่อ ศีรษะของกายนั้นเป็นโพรงเต็มด้วยมันสมอง คนพาลถูกอวิชชาห่อหุ้มจึงเห็น เป็นของงดงาม กายมีโทษอนันต์เปรียบด้วยต้นไม้พิษเป็นที่อยู่ของสรรพโรค ล้วนเป็นกองทุกข์ ถ้ากลับ เอาภายในของกายนี้ออกข้างนอกก็จะต้องถือท่อนไม้คอยไล่กาและสุนัขเป็นแน่ กายนี้ไม่สะอาด มีกลิ่น เหม็นเป็นดังซากศพ เปรียบเหมือนส้วม ผู้มีจักษุต่างติเตียนแต่คนเขลากลับเพลิดเพลิน กาลใดกายอัน 84 DOU ช า ด ก วิถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี